• Trang chủ
  • Bàn tròn
  • Một số vấn đề đặt ra trong xây dựng đời sống mới ở nông thôn theo tư tưởng của Bác
07:06 - 02/08/2021

Một số vấn đề đặt ra trong xây dựng đời sống mới ở nông thôn theo tư tưởng của Bác

Lời Toà soạn: Để làm rõ quan điểm của Chủ tịch Hồ Chí Minh về xây dựng đời sống mới ở nông thôn có giá trị sâu sắc về lý luận và thực tiễn trên nhiều lĩnh vực, trong các thời kỳ cách mạng; đặc biệt là trong công cuộc công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp, nông thôn hiện nay, Tạp chí Nông thôn mới số này trân trọng giới thiệu bài viết nghiên cứu của tác giả PGS.TS. Trần Thị Vui (Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh) về vấn đề này.

Việc bê tông hóa đường giao thông nông thôn được người dân hưởng ứng tích cực ở huyện Thăng Bình (Quảng Nam).

Quán triệt quan điểm, tư tưởng của Chủ tịch Hồ Chí Minh, Đảng và Nhà nước đã có nhiều chủ trương, chính sách quan trọng và phát động nhiều phong trào nhằm xây dựng đời sống mới ở nông thôn. Chương trình mục tiêu quốc gia về xây dựng Nông thôn mới và phong trào Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư đã đạt được nhiều kết quả khả quan. Tuy nhiên, công tác xây dựng đời sống mới ở nông thôn thời gian qua vẫn còn những hạn chế, bất cập cần phải có sự quan tâm hơn nữa của các cấp ủy đảng, chính quyền và các tầng lớp nhân dân ở vùng nông thôn để khai thác tốt tiềm năng văn hóa, phát triển đời sống văn hóa đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ phát triển kinh tế – xã hội.

Quan điểm của Chủ tịch Hồ Chí Minh về xây dựng đời sống mới

Trong kho tàng tư tưởng Hồ Chí Minh, quan điểm về xây dựng đời sống mới thực sự là một quan điểm độc đáo của Người về văn hóa. Văn hóa là bộ mặt tinh thần của xã hội, đây không phải là cái gì cao siêu, trừu tượng, mà nó được thể hiện ra ngay trong cuộc sống hàng ngày của mỗi người. Chủ tịch Hồ Chí Minh đã chỉ ra điều này khi nói về nội dung của đời sống mới, cũng như cách thức xây dựng đời sống mới trong một nước Việt Nam độc lập. Để hoàn thành tâm nguyện: Làm sao cho nước nhà hoàn toàn được độc lập, nhân dân Việt Nam được ấm no, tự do, hạnh phúc, ai cũng được học hành, theo Người phải thực hành xây dựng đời sống mới. Bởi lẽ: “Làm thế nào cho đời sống của dân ta, vật chất đầy đủ hơn, tinh thần vui mạnh hơn. Đó là mục đích đời sống mới”.

Ngay sau khi Cách mạng tháng Tám thành công, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã rất chú trọng tới công tác vận động nhân dân xây dựng đời sống mới và coi đó là biện pháp có hiệu quả nhằm xoá bỏ những tàn dư lạc hậu do chế độ cũ để lại. Đó cũng là biện pháp từng bước giáo dục các tầng lớp nhân dân nhận thức được tính ưu việt của chế độ mới và trách nhiệm của mình đối với xã hội, nhận thức được quyền làm chủ đất nước của nhân dân. Tháng 1/1946, Chủ tịch Hồ Chí Minh phát động phong trào xây dựng đời sống mới. Tháng 4/1946, Người ký Sắc lệnh thành lập Uỷ ban Trung ương vận động đời sống mới. Tháng 3/1947, Người viết tác phẩm “Đời sống mới” để hướng dẫn việc xây dựng đời sống mới trong các tầng lớp nhân dân, trong toàn xã hội. Cuộc vận động có ý nghĩa to lớn trong việc thực hiện chủ trương vừa kháng chiến vừa kiến quốc, tạo nên diện mạo mới trong đời sống văn hóa của nhân dân.

Trong bối cảnh thực hiện cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp xâm lược, giành độc lập cho dân tộc, với muôn vàn khó khăn, thách thức, nhưng Chủ tịch Hồ Chí Minh vẫn nhận thức và đánh giá rất cao về sự cần thiết phải xây dựng đời sống mới. Từ đó Người đã chỉ ra một cách đầy đủ, cụ thể, hết sức sâu sắc, cặn kẽ nội dung mà mọi người, mọi đối tượng từ trẻ em, người lớn, người giàu, người nghèo, gia đình, làng xã, trường học, xưởng máy, cả nước thi đua xây dựng đời sống mới. Trong đó, việc xây dựng đời sống mới ở nông thôn nói chung và đời sống mới trong một làng được Người đặc biệt quan tâm. Chủ tịch Hồ Chí Minh nhấn mạnh: “Bây giờ mình phải đổi mới nông thôn. Nông thôn mình phải quang đãng sạch sẽ.”

Trong xây dựng lối sống mới ở nông thôn, Hồ Chí Minh đặc biệt chú trọng đến cách thức sản xuất, canh tác của nông dân. Người chỉ ra khuyết điểm chủ yếu của bà con là “Còn có tính ỷ lại, sợ khó. Chờ trời mưa, chờ máy bơm. Không ra sức tát nước và bón phân. Không ra sức cải tiến kỹ thuật. Nói tóm lại: Đồng bào nông dân còn hay ỷ lại và thiếu ý thức mình là người chủ của nông thôn”.

Nhận thức rõ những hạn chế của lối làm ăn cá thể, manh mún, Chủ tịch Hồ Chí Minh chủ trương vận động nhân dân sản xuất theo phương thức mới là cùng hợp tác với nhau. Theo Người, nông thôn ở miền Bắc đất hẹp người đông, kỹ thuật nông nghiệp lạc hậu, năng suất lao động thấp kém. Chỉ riêng việc tổ chức nhau lại, cải tiến kỹ thuật, quản lý cho khéo, thì cũng đã nâng cao được năng suất lao động hơn làm ăn riêng lẻ. Người xác định: “Không có con đường nào khác, chỉ có vào tổ đổi công, tiến lên hợp tác xã, nông dân ta mới có thêm sức để cải tiến kỹ thuật, đẩy mạnh sản xuất. Do đó mà đưa nông thôn miền Bắc nước ta đến chỗ ấm no, sung sướng và góp phần quan trọng xây dựng công nghiệp nước nhà”. Chủ tịch Hồ Chí Minh yêu cầu cấp ủy Đảng, chính quyền các cấp phải “đẩy mạnh việc giáo dục chủ nghĩa xã hội khắp nông thôn”; đồng thời, chú ý đến nhu cầu hưởng thụ chính đáng của cư dân nông thôn. “Đồng bào nông dân làm ăn cả năm vất vả, khó nhọc, phải có lúc nghỉ ngơi, giải trí. Cần tổ chức những hoạt động văn hóa, văn nghệ, thể dục, thể thao”.

Mô hình trồng cây dược liệu dưới chân núi đã đem lại lợi nhuận cao hơn lúa từ 2-3 lần tại xã Lương Phi, huyện Tri Tôn (An Giang).

Điểm đặc sắc trong quan điểm của Chủ tịch Hồ Chí Minh về xây dựng nếp sống mới ở nông thôn là việc nhận diện, xử lý mối quan hệ giữa truyền thống và hiện đại. Người cho rằng, xây dựng lối sống mới, nếp sống mới không có nghĩa là thay mới hoàn toàn cách ăn, cách mặc, cách ở, cách đi lại, cách làm việc. Người chủ trương chỉ sửa đổi hoặc thay mới những phong tục, tập quán lạc hậu, không còn phù hợp với cuộc sống hiện tại; đồng thời, hết sức trân trọng giữ gìn và phát huy các thuần phong, mỹ tục, truyền thống tốt đẹp của dân tộc Việt Nam. Người cũng thẳng thắn phê phán hai khuynh hướng sai lầm hoặc là thay mới, du nhập những giá trị mới không phù hợp với đặc điểm lịch sử cụ thể của dân tộc, hoặc nhân danh phục hồi các giá trị truyền thống gây cản trở sự phát triển, làm ảnh hưởng không tốt đến việc tăng gia sản xuất, thực hành tiết kiệm và đời sống văn hóa tinh thần của nhân dân.

Theo Chủ tịch Hồ Chí Minh, để xây dựng đời sống mới, bên cạnh việc học tập để nâng cao trình độ dân trí, còn cần phải phát động những phong trào thi đua. Thi đua là trường học thực tiễn sinh động để giáo dục, bồi dưỡng nên những tập thể và những con người mới xã hội chủ nghĩa. Người viết: “Một cách tốt nhất là tổ chức thi đua. Người này thi đua với người khác. Nhà này thi đua với nhà khác. Làng này thi đua với làng khác”.

Để thực hành đời sống mới trong một làng, theo Hồ Chí Minh phải tổ chức ra các đoàn thể, các hội nhưng phải có sự lãnh đạo của Đảng, của các tổ chức chính trị – xã hội. Đó là Mặt trận Tổ quốc, Hội Nông dân, Hội Phụ lão, Hội Phụ nữ, Thanh niên, Thiếu niên nhi đồng để vận động, tuyên truyền mọi người, mọi tầng lớp trong làng tham gia làm đời sống mới.

Thực hiện tốt việc giáo dục, bồi dưỡng đạo đức mới cho mọi người trong làng, làm tốt công tác vận động để mọi người trong làng đều tham gia học tập nâng cao kiến thức văn hóa và trách nhiệm của mình trước xã hội. Người viết: “Về văn hóa, phải làm cho cả làng đều biết chữ, biết đạo đức và trách nhiệm của công dân”.

Chủ tịch Hồ Chí Minh cho rằng, để một làng làm tốt đời sống mới, thì cán bộ làng đó phải là những con người kiểu mẫu, có đạo đức, có tài năng, bởi họ là những người làm gương cho nhân dân học tập, noi theo, họ là những người do chính quần chúng nhân dân tín nhiệm bầu ra để gánh vác công việc chung của làng, của nước: “Cán bộ của làng phải là người trong sạch, công bình, thạo việc, có thể làm gương cho dân làng, có thể hy sinh lợi ích riêng cho lợi ích chung…”.

Hơn 50 năm đã trôi qua, kể từ ngày Chủ tịch Hồ Chí Minh từ trần, toàn Đảng, toàn quân, toàn dân ra sức thực hiện bản Di chúc thiêng liêng của Người để lại. Một trong những nội dung quan trọng trong bản Di chúc đó là vấn đề xây dựng đời sống mới cho đồng bào nông dân, xây dựng làng mạc đẹp đẽ hơn, đàng hoàng hơn trước chiến tranh. Khôi phục và mở rộng các ngành kinh tế. Phát triển công tác vệ sinh, y tế. Sửa đổi chế độ giáo dục cho hợp với hoàn cảnh mới của nhân dân. Trong Di chúc, Bác viết: “Đây là cuộc chiến đấu chống lại những gì đã cũ kỹ, hư hỏng, để tạo ra những cái mới mẻ, tốt tươi. Để giành lấy thắng lợi trong cuộc chiến đấu khổng lồ này cần phải động viên toàn dân, tổ chức và giáo dục toàn dân, dựa vào lực lượng vĩ đại của toàn dân”.

Tư tưởng Hồ Chí Minh về xây dựng đời sống mới chứa đựng những chỉ dẫn hết sức quý báu, có giá trị sâu sắc cả về lý luận và thực tiễn trên nhiều lĩnh vực, trong các thời kỳ cách mạng; đặc biệt là trong công cuộc công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp, nông thôn hiện nay. Những tư tưởng đó bắt nguồn từ những tư duy tiến bộ, sáng tạo của Chủ tịch Hồ Chí Minh và được khẳng định sự đúng đắn trong thực tiễn cách mạng Việt Nam.
Kết quả trong xây dựng đời sống mới ở nông thôn hiện nay theo tư tưởng và Di chúc của Chủ tịch Hồ Chí Minh
Quán triệt tư tưởng Hồ Chí Minh về xây dựng đời sống mới, trong thời kỳ đổi mới hiện nay, Đảng khẳng định nền văn hóa mà chúng ta xây dựng là nền văn hóa tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc. Với nhận thức đầy đủ, toàn diện, sâu sắc về vai trò, vị trí của văn hóa trong đời sống xã hội nói chung và ở khu vực nông thôn nói riêng, Đảng và Nhà nước đã có nhiều chủ trương, chính sách quan trọng về nông nghiệp, nông dân, nông thôn; đồng thời, định hướng đúng đắn sự phát triển của văn hóa; đảm bảo sự cân đối, hài hòa giữa phát triển kinh tế với phát triển văn hóa; chăm lo đời sống tinh thần của nhân dân, hướng tới sự phát triển bền vững.

Thực hiện Nghị quyết Hội nghị lần thứ 7, Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Khóa X về nông nghiệp, nông dân, nông thôn (5/8/2008); Quyết định số 491/QĐ-TTg, ngày 16/4/2009 của Thủ tướng Chính phủ về ban hành Bộ Tiêu chí quốc gia về xây dựng nông thôn mới, gồm 19 tiêu chí, với các mục tiêu: giảm nghèo và an sinh xã hội; phát triển giáo dục – đào tạo ở nông thôn; phát triển y tế, chăm sóc sức khỏe cư dân nông thôn; xây dựng đời sống văn hóa, thông tin và truyền thông nông thôn… có thể thấy, thực chất việc xây dựng nông thôn mới hiện nay chính là việc thực hành đời sống mới của giai cấp nông dân ở nông thôn theo tư tưởng, Di chúc của Chủ tịch Hồ Chí Minh.

Ngày 16/8/2016, Chính phủ ban hành Chương trình mục tiêu quốc gia về xây dựng Nông thôn mới giai đoạn 2016-2020. Sau một thời gian thực hiện Chương trình, trong đó có những nội dung liên quan đến xây dựng đời sống mới ở nông thôn, dưới sự chỉ đạo sâu sát, quyết liệt của các cấp ủy đảng; sự vào cuộc đồng bộ của các ngành, các đoàn thể; sự đồng thuận của các tầng lớp nhân dân, cuộc vận động xây dựng đời sống mới ở nông thôn đạt được những kết quả khả quan.

Kinh tế nông nghiệp nông thôn đã có bước phát triển theo hướng sản xuất hàng hóa; cơ sở hạ tầng, kinh tế – xã hội nông thôn được tăng cường đầu tư, đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân được nâng lên rõ rệt; ổn định chính trị, trật tự xã hội được đảm bảo và giữ vững.

Trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp, nông thôn, Hội Nông dân Việt Nam đã thực hiện tốt vai trò là “Trung tâm và nòng cốt cho phong trào nông dân và công cuộc xây dựng nông thôn mới”; đồng thời, phát động nhiều phong trào nhằm xây dựng đời sống mới ở nông thôn theo tư tưởng, Di chúc của Chủ tịch Hồ Chí Minh, góp phần đưa nông nghiệp, nông thôn Việt Nam phát triển mạnh mẽ, đời sống của nông dân được cải thiện về mọi mặt.

Thời gian qua, mặc dù ngành Nông nghiệp Việt Nam phải đối mặt với nhiều khó khăn, chịu ảnh hưởng lớn của biến đổi khí hậu, ô nhiễm môi trường và sự cạnh tranh khốc liệt của thị trường nông sản thế giới, nhất là xu thế bảo hộ mậu dịch, nhưng giai cấp nông dân nước ta đã từng bước vượt qua, làm nên những kỳ tích mới. Ngành Nông nghiệp vẫn phát triển ổn định, kim ngạch xuất khẩu nông sản tăng cao. Nông nghiệp trở thành trụ đỡ để nền kinh tế quốc dân vượt qua suy thoái kinh tế và khủng hoảng tài chính toàn cầu.

Phong trào Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư đã được triển khai sâu rộng trong cả nước; được các cấp ủy Đảng, chính quyền, các ngành, đoàn thể từ Trung ương đến các địa phương, cơ sở quan tâm chỉ đạo và tạo điều kiện. Đặc biệt, được cán bộ và các tầng lớp nhân dân trong cả nước tham gia hưởng ứng đông đảo, nên đã đạt được nhiều thành tựu. Phong trào đã được giai cấp nông dân hưởng ứng, tạo sự thi đua rộng lớn từ trong mỗi gia đình, làng, xã, quận, huyện… định hướng thống nhất cho các cuộc vận động, các hoạt động văn hóa phát triển với tác động rộng và sâu sắc hơn, làm thay đổi diện mạo và nâng cao đời sống văn hóa, tinh thần của nhân dân ở cơ sở. Nhiều địa phương, nông dân tích cực thực hiện tiêu chí làng văn hóa, xây dựng gia đình văn hóa; tham gia các câu lạc bộ gia đình nông dân văn hóa, gia đình nông dân hạnh phúc; thực hiện nếp sống mới trong việc cưới, việc tang và tổ chức lễ hội; phòng chống các tệ nạn xã hội, giữ gìn trật tự an ninh trên địa bàn nông thôn; hưởng ứng các chương trình quốc gia về bảo vệ môi trường, phòng, chống ma túy. Bên cạnh đó, đông đảo các tầng lớp nông dân tích cực tham gia các hoạt động văn hóa, văn nghệ, thể dục, thể thao; tham gia cuộc thi Nhà nông đua tài, Tiếng hát đồng quê, giải bóng đá, bóng chuyền… Hàng năm, có khoảng 8 triệu hộ gia đình nông dân đạt danh hiệu Gia đình Văn hóa.

Nhằm tiếp tục thực hiện theo Di chúc của Chủ tịch Hồ Chí Minh về xây dựng đời sống mới, năm 2016, Đảng phát động phong trào Toàn dân đoàn kết xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh. Được sự quan tâm của các cấp ủy đảng, chính quyền, công cuộc xây dựng nông thôn mới đạt nhiều kết quả đáng ghi nhận. Các cấp Hội Nông dân đã phát động phong trào nông dân thi đua xây dựng nông thôn mới, hội viên, nông dân tham gia bằng những việc làm thiết thực như hiến đất, tiền của, công sức… để làm các công trình công cộng phục vụ sản xuất và đời sống dân sinh. Theo thống kê, tháng 7/2015, cả nước có 5 huyện, 889 xã (chiếm 9,94%) đạt chuẩn nông thôn mới; bình quân mỗi xã đạt 11,6 tiêu chí; không còn xã trắng tiêu chí. Đến năm 2017, cả nước có 33 huyện, 2.656 xã (chiếm 29,76%) được công nhận đạt chuẩn nông thôn mới. Đời sống của nông dân không ngừng được cải thiện. Thu nhập bình quân hộ gia đình ở nông thôn tăng từ 75,8 triệu đồng/năm (2012) lên 130 triệu đồng/năm (2017), góp phần quan trọng xoá đói, giảm nghèo.

Hội Nông dân Việt Nam đã có những sáng tạo, đề xuất và tổ chức được nhiều hình thức hoạt động mới, được dư luận đánh giá cao. Những hoạt động phong phú, thiết thực đó đã tạo động lực thúc đẩy phong trào nông dân cả nước phát triển mạnh mẽ, nhất là phong trào Nông dân thi đua sản xuất, kinh doanh giỏi, đoàn kết giúp nhau làm giàu và giảm nghèo bền vững; đã xuất hiện ngày càng nhiều nông dân tỉ phú. Hoạt động của các cấp Hội Nông dân đã góp phần đưa nhanh khoa học, công nghệ vào sản xuất nông nghiệp và đời sống của nông dân. Công tác vận động, tập hợp nông dân có nhiều đổi mới, điển hình là việc triển khai Đề án xây dựng chi hội, tổ hội nghề nghiệp, góp phần nâng cao tỉ lệ nông dân tham gia tổ chức Hội.

Giai cấp Nông dân Việt Nam ngày càng lớn mạnh, chất lượng được nâng lên. Tỉ lệ hội viên nông dân được đào tạo nghề ngày càng tăng; tinh thần đoàn kết, ý thức trách nhiệm đối với Đảng, Nhà nước và cộng đồng dân cư ngày càng được nâng cao. Phong trào phát triển nông nghiệp, xây dựng nông thôn mới đạt nhiều kết quả quan trọng, trong đó phong trào giúp nhau vươn lên thoát nghèo và làm giàu, phong trào hiến đất làm đường giao thông và các công trình công cộng là những việc làm mang ý nghĩa chính trị, xã hội và nhân văn sâu sắc. Tình làng nghĩa xóm, nếp sống văn hóa ở nông thôn có nhiều tiến bộ, đã xuất hiện nhiều tấm gương tập thể, cá nhân xuất sắc, được Đảng và Nhà nước ghi nhận và trao nhiều phần thưởng cao quý.

Giao thông nông thôn được xây dựng khang trang, sạch đẹp ở xã Phước Hưng, (huyện Tuy Phước, Bình Định).

Một số hạn chế và vấn đề đặt ra

Bên cạnh những thành tích, tiến bộ, công tác xây dựng đời sống mới ở nông thôn thời gian qua vẫn còn những hạn chế, bất cập. Năng suất, chất lượng, hiệu quả trong sản xuất nông nghiệp còn thấp. Tình trạng mất vệ sinh, an toàn thực phẩm chưa được khắc phục. Đời sống của một bộ phận nông dân, nhất là ở vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc còn khó khăn; tình trạng nông dân bỏ ruộng, không muốn làm nông nghiệp, rời bỏ nông thôn, thiếu hợp tác trong sản xuất, liên doanh, liên kết còn là những vấn đề bất cập. Trong xây dựng nông thôn mới, còn nhiều địa phương do chạy theo thành tích mà phải gánh những khoản nợ cho việc xây dựng công sở, trường, trạm, đường giao thông, chợ… Bên cạnh đó, có nhiều công trình xây dựng chạy tiến độ không đảm bảo chất lượng, phô trương, hình thức, kém hiệu quả. Dù xây dựng nông thôn mới, đời sống mới nhưng nếp sống của nông dân ở nông thôn nhiều nơi vẫn chưa cải thiện. Còn hiện tượng hộ nông dân nghèo, tái nghèo; tệ nạn cờ bạc, lô đề, ma túy, mại dâm; tệ nạn ma chay, cưới xin, giỗ chạp linh đình; lễ hội ở nhiều làng quê kéo dài gây lãng phí thời gian, tiền của… Công tác tuyên truyền, nêu gương của cán bộ thôn, bản còn hạn chế. Hiện tượng tiêu cực, tham ô, lãng phí của cán bộ ở cơ sở còn nhức nhối.

Nhằm khắc phục những hạn chế còn tồn tại trong công tác xây dựng đời sống mới ở nông thôn, các cấp ủy Đảng, chính quyền, nhất là ở cơ sở vùng nông thôn cần phải đổi mới công tác lãnh đạo, quản lý đối với việc nâng cao xây dựng đời sống mới. Tăng cường nâng cao năng lực lãnh đạo, quản lý Nhà nước là giải pháp có ý nghĩa quan trọng trong việc đẩy mạnh và nâng cao đời sống văn hóa cho người dân vùng nông thôn. Trong quá trình thực hiện cần đưa mục tiêu thực hiện phong trào Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa vào Nghị quyết của các cấp ủy Đảng, kế hoạch, tạo điều kiện cho Ban chỉ đạo phong trào ở các cấp hoạt động thường xuyên, hiệu quả.

Bên cạnh đó, cần nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ làm công tác văn hóa, đào tạo và bồi dưỡng nguồn nhân lực cho hoạt động văn hóa ở nông thôn. Vì “cán bộ nào phong trào ấy” nên cần xây dựng một chiến lược phát triển nguồn nhân lực đúng đắn, đáp ứng yêu cầu phát triển văn hóa trong thời kỳ mới. Xây dựng đội ngũ cán bộ văn hóa cơ sở có trình độ chuyên môn nghiệp vụ năng động, sáng tạo, chắc chắn sẽ sử dụng tốt cơ sở vật chất, phương tiện hoạt động thu hút đông đảo mọi tầng lớp nhân dân sinh hoạt văn hóa cộng đồng, đưa đời sống văn hóa ở các địa phương không ngừng phát triển.

Phát huy vai trò của Mặt trận Tổ quốc, các tổ chức chính trị – xã hội và cộng đồng trong xây dựng đời sống mới. Trong sự nghiệp đổi mới đất nước hiện nay, vai trò của Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể ngày càng được mở rộng. Mặt trận Tổ quốc có nhiệm vụ cao cả là tập hợp xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân, tăng cường sự nhất trí về chính trị và tinh thần trong nhân dân. Sự vào cuộc của các tổ chức đoàn thể chính trị giữ vai trò quan trọng, quyết định chất lượng các hoạt động. Bởi tính chất gần gũi, đồng thời, bản thân các thành viên của đoàn thể chính là những thành viên tích cực tham gia vào hoạt động văn hóa cơ sở, tạo được sức mạnh đồng bộ và kịp thời động viên, khuyến khích người dân chủ động tham gia các phong trào xây dựng đời sống văn hóa.

Khu vui chơi thể thao được người dân tích cực tham gia ở Thái Nguyên.

Đối tượng chính trong xây dựng đời sống văn hóa là nhân dân, vì vậy để phong trào đạt hiệu quả cao không chỉ phát huy vai trò của các cấp ủy, chính quyền và các tổ chức chính trị – xã hội mà cần phải có sự ủng hộ của nhân dân. Để phát huy tinh thần trách nhiệm và vai trò tự quản của cộng đồng một cách hiệu quả cần có sự kết hợp hài hòa giữa quản lý của chính quyền với tổ chức tự quản ở khu dân cư, thực hiện dân chủ hóa trong hoạt động văn hóa cơ sở.

Tăng cường nguồn ngân sách, đẩy mạnh xã hội hóa để phát triển công tác xây dựng đời sống mới. Các cấp chính quyền cần nâng cao mức đầu tư, hỗ trợ kinh phí từ nguồn ngân sách Nhà nước để đảm bảo hoạt động thường xuyên của Ban chỉ đạo các cấp thực hiện phong trào xây dựng đời sống văn hóa ở nông thôn tương xứng với tăng trưởng kinh tế hàng năm, ưu tiên các vùng khó khăn, miền núi, vùng đồng bào dân tộc để nâng cao dân trí, động viên nhân dân ở các vùng khó khăn tham gia các phong trào xây dựng đời sống văn hóa, góp phần khắc phục sự chênh lệch về đời sống văn hóa của nhân dân giữa các khu vực; đảm bảo kinh phí khen thưởng các danh hiệu Gia đình Văn hóa, Làng Văn hóa theo quy định của Chính phủ.

Nói chung, cần phải có sự quan tâm vào cuộc trách nhiệm, quyết liệt, đồng bộ hơn nữa của các cấp ủy Đảng, các ngành, cơ quan, đơn vị và các tầng lớp nhân dân ở vùng nông thôn để khai thác tốt tiềm năng văn hóa, phát triển đời sống văn hóa đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ phát triển kinh tế – xã hội. Điều đó đòi hỏi việc vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh về xây dựng đời sống mới vào điều kiện thực tiễn ngày nay có ý nghĩa cần thiết, khắc phục những tồn tại, xây dựng nông thôn Việt Nam văn minh, hiện đại, giàu bản sắc văn hóa dân tộc.

PGS.TS. Trần Thị Vui – Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh

(1) Hồ Chí Minh: Toàn tập, tập 5, Nxb CTQG, H, 2011, tr.113.
(2) Hồ Chí Minh: Toàn tập, tập 13, Nxb CTQG, H, 2011, tr.255.
(3) Hồ Chí Minh: Toàn tập, tập 11, Nxb CTQG, H, 2011, tr.490.
(4) Hồ Chí Minh: Toàn tập, tập 12, Nxb CTQG, H, 2011, tr.262.
(5) Hồ Chí Minh: Toàn tập, tập 13, Nxb CTQG, H, 2011, tr.218.
(6) Hồ Chí Minh: Toàn tập, tập 5, Nxb CTQG, H, 2011, tr.119.
(7) Hồ Chí Minh: Toàn tập, tập 5, Nxb CTQG, H, 2011, tr.119.
(8) Hồ Chí Minh: Toàn tập, tập 5, Nxb CTQG, H, 2011, tr.119-120.
(9) Hồ Chí Minh: Toàn tập, tập 15,Nxb CTQG, H, 2011, tr.617.
(10) Trung ương Hội Nông dân Việt Nam: Lịch sử phong trào nông dân và Hội Nông dân Việt Nam (1930-2015), Nxb CTQG, H, 2016, tr.786.
(11) Trung ương Hội Nông dân Việt Nam: Lịch sử phong trào nông dân và Hội Nông dân Việt Nam (1930-2015), Nxb CTQG, H, 2016, tr.786.
(12) Học viện CTQG Hồ Chí Minh, Ban Tuyên giáo Trung ương, Ban Dân vận Trung ương, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn: 70 năm tác phẩm Đời sống mới của Chủ tịch Hồ Chí Minh – Giá trị lý luận và thực tiễn trong phong trào xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh, Nxb CTQG, H, 2017, tr.27.
(13) Báo Nhân Dân ngày 13/12/2008: Bài phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Nguyễn Phú Trọng tại Đại hội đại biểu toàn quốc Hội Nông dân Việt Nam lần thứ VII, nhiệm kỳ 2018- 2023.

Chủ đề:
Bạn đang xem danh mục: Bàn tròn
Tin cập nhật
Sự kiện
Tam nông