09:50 - 08/11/2017

Gừng tươi trị cảm, rối loạn tiêu hóa

Gừng là một gia vị thực phẩm không thể thiếu trong rất nhiều món ăn. Trong Y học cổ truyền, nó còn là vị thuốc quý: sinh khương (gừng tươi), can khương (gừng khô), bào khương (vỏ gừng).

Gừng có tên khoa học là Zingiber officinale Rosc., họ gừng (Zingibernacae). Trong củ gừng có 2 – 3% tinh dầu, ngoài ra còn có chất nhựa (5%), chất béo (3,7%), tinh bột và chất cay (zingeron, zingerola, shogaola…). Các chất trong gừng có tác dụng hạ nhiệt, giảm đau và giảm ho, chống viêm, chống co thắt, chống nôn, chống loét và tăng kiện vận trong đường tiêu hóa, ức chế thần kinh trung ương… và có hoạt tính miễn dịch.

Theo Đông y, sinh khương vị cay, tính hơi ôn; vào các kinh phế, tỳ và vị. Có tác dụng điều vị, tán hàn giải biểu, ôn phế chỉ khái, ôn trung chỉ tả, giải độc. Dùng làm gia vị, khai vị, trợ tiêu hóa. Dùng cho các trường hợp cảm mạo phong hàn, đau bụng nôn ói tiêu chảy, đau bụng do ngộ độc tôm cua cá, ngộ độc nam tinh, bán hạ khi dùng không đúng quy cách. Nước ép gừng tươi có tác dụng tiêu đờm, chữa trúng phong mê man, kéo đờm cấm khẩu không nói được, thường kết hợp với trúc lịch; mỗi lần dùng 1 thìa canh. Gừng tươi được bọc trong giấy bản, lùi vào đống tro nóng cho chín; dùng làm ấm bụng, trừ hàn, có thể trị giun do lạnh dạ dày. Gừng làm thuốc giải độc nam tinh và bán hạ (bán hạ úy sinh khương). Liều dùng, cách dùng: 5 – 30g bằng cách đập giập hoặc thái lát.

Gừng tươi (sinh khương) không chỉ là gia vị trong nhiều món ăn, nó còn là vị thuốc quý trị cảm mạo, bệnh đường hô hấp, tiêu chảy…

Một số bài thuốc trị bệnh có sinh khương

Tán hàn, giải biểu. Trị các chứng ngoại cảm phong hàn, đau đầu ngạt mũi: gừng tươi 12g, tô diệp 8g, phòng phong 12g. Sắc uống. Có thể kết hợp thuốc hạ nhiệt giảm đau tây y (paracetamol, decolgen, efferalgan, tiffy…).

Ấm tỳ vị, cầm nôn, ngừng tiêu chảy

Bài 1: Tiểu bán hạ thang: sinh khương 12g, bán hạ 12g. Sắc uống. Chữa chứng dạ dày lạnh, nôn oẹ.

Bài 2: gừng nướng 60g, giã nát, rang, bọc bằng vải đắp lên rốn (phủ trên huyệt đan điền), đặt trong 1 – 2 giờ. Chữa tiêu chảy vì tỳ hàn, phân loãng không thối, sôi bụng đau thắt.

Tiêu nước, dịu ho. Trị chứng viêm phế quản mạn tính, tức ngực rồi hen, ho lâu không dứt, miệng không khát, nôn ra dãi nhớt màu trắng và tim hồi hộp: gừng tươi 160g, trà du long 160g, mật ong 160ml. Tất cả trộn đều. Ngày uống 2 lần (sáng và tối); mỗi lần 1 thìa canh, uống với nước.

Món ăn – thuốc chữa bệnh có gừng tươi (sinh khương)

Mạch nha nước gừng: gừng tươi 30g, mạch nha 30g. Nấu lấy nước uống. Dùng tốt cho người viêm khí phế quản do cảm lạnh.

Hoặc: Gừng tươi 10g, rửa sạch, đập giập, đường nha (di đường) 30g.

Các vị cho vào ấm pha trà, đổ nước sôi pha hãm trong 10 phút, uống nóng. Dùng thích hợp cho người tỳ vị hư nhược, lại bị mưa lạnh gây nôn, trẻ nhỏ nôn ói tiêu chảy.

Cháo gừng: gừng tươi 30g, gạo tẻ 150g. Gạo vo sạch cho vào nồi nấu cháo, gừng thái lát cho vào, khi cháo chín, thêm đường trắng liều lượng thích hợp, khuấy đều, cho ăn nóng. Dùng rất tốt cho trẻ em viêm khí phế quản do cảm lạnh, nôn ói đau bụng.

Nước gừng mật ong trộn bột hạnh nhân đào nhân: đào nhân 30g, hạnh nhân 15g. Nghiền nát đào nhân và hạnh nhân, trộn với nước gừng, mật ong liều lượng thích hợp cho ăn. Dùng tốt cho người suy hô hấp, thở gấp, hen suyễn mạn tính.

Nước gừng tử tô: tử tô tươi (cả cành lá) 30 – 60g, gừng tươi 20g. Các vị sắc lấy nước, thêm đường, uống. Dùng tốt cho người ăn cua cá gây đầy bụng không tiêu, rối loạn tiêu hóa.

Nước gừng cải củ: cải củ 250g (thái lát), gừng tươi 15 – 20g (thái lát), thêm ít đường đỏ. Các vị sắc lấy nước uống. Dùng thích hợp cho người viêm khí phế quản, viêm họng nhiều đờm.

Xôi nếp thịt bò nước gừng: gừng tươi 16g, giã nát thêm nước khuấy lọc lấy nước gừng khoảng 40ml, tương, dầu ăn để sẵn, 100 – 150g thịt bò thái lát nhỏ. Gạo nếp vo sạch ngâm khoảng 5 – 6 tiếng, đồ xôi, khi xôi chín cho thịt bò, nước gừng, tương dầu trộn đều, tiếp tục đồ thêm 15 phút cho chín thịt bò và thành món xôi thịt bò nước gừng. Ăn vào bữa chính, rất tốt cho người tỳ vị hư nhược cơ thể gầy yếu, phù nề, tiêu lỏng.

Ngũ thầm thang: gừng tươi 20g, kinh giới 20 – 30g, tử tô diệp 20 – 30g, trà 30g. Các vị sắc lấy nước, thêm đường đỏ khuấy đều, uống. Dùng rất tốt cho người bị ngoại cảm phong hàn (cảm cúm).

Kiêng kỵ: Người phổi nhiệt, ho khan, dạ dày nhiệt, nôn oẹ không dùng.

TS.Nguyễn Đức Quang

 

Chủ đề:
Tin cập nhật
  • Xã Trí Lực: Tiên phong đạt chuẩn và tiếp tục nâng cao các tiêu chí

    Là quê hương cây vú sữa miền Nam nổi tiếng, xã Trí Lực (huyện Thới Bình, Cà Mau) đã đạt chuẩn nông thôn mới (NTM). Đảng bộ và nhân dân xã đã quyết tâm trong nhiệm kỳ 2020-2025 phải duy trì nâng cao chất lượng từng tiêu chí, để tiến tới đạt xã NTM nâng […]

  • Giải pháp nâng cao năng suất lao động trong nông nghiệp

    Theo số liệu của Tổng cục Giáo dục nghề nghiệp, kết quả đào tạo nghề nghiệp giai đoạn 2010-2018, cả nước có trên 18 triệu người được đào tạo. Riêng Hội NDVN đã phối hợp xây dựng trên 10 ngàn mô hình trình diễn sản xuất nông nghiệp theo tiêu chuẩn VietGAP; tổ chức xây […]

  • Người chăn nuôi ở Thái Nguyên chồng chất nỗi lo

    Trong khi hàng trăm nghìn con lợn thịt ở Thái Nguyên vẫn chưa được tiêu thụ và bị ép giá, thì những ngày gần đây dịch tả lợn Châu phi cũng đã xuất hiện tại nhiều nơi. Thời gian gần đây, giá lợn xuất chuồng liên tục lao dốc tại nhiều địa phương trong cả […]

Sự kiện
  • Trao cơ chế chính sách đặc thù để 4 tỉnh, thành phát triển bứt phá

    Các nghị quyết về cơ chế đặc thù nhằm phát huy tiềm năng lợi thế của Hải Phòng, Thanh Hoá, Nghệ An và Thừa Thiên Huế, đưa các địa phương này trở thành đầu tàu kéo các tỉnh xung quanh. Sáng 22/10, Quốc hội thảo luận về dự thảo Nghị quyết về một số cơ […]

  • Sử dụng công nghệ số giúp nông dân tiêu thụ nông sản tốt hơn

    Đó là ý kiến của ông Nguyễn Xuân Định – Phó Chủ tịch Ban Chấp hành T.Ư Hội Nông dân Việt Nam trong buổi làm việc với Đoàn của Công ty Bưu điện Việt Nam (Vietnam Post) do ông Nguyễn Kiên Cường – Phó Tổng Giám đốc làm trưởng đoàn vào sáng ngày 22.10.2021, tại […]

  • Đường Hồ Chí Minh trên biển không chỉ là huyền thoại

    Có lẽ cho đến thời điểm này, không một hải trình nào, không một lịch sử hàng hải nào trên thế giới có thể làm nên một con đường đi biển huyền thoại như những gì mà những thủy thủ của những “Chuyến tàu không số” làm nên trong lịch sử bảo vệ đất nước […]

Tam nông
  • Xã Trí Lực: Tiên phong đạt chuẩn và tiếp tục nâng cao các tiêu chí

    Là quê hương cây vú sữa miền Nam nổi tiếng, xã Trí Lực (huyện Thới Bình, Cà Mau) đã đạt chuẩn nông thôn mới (NTM). Đảng bộ và nhân dân xã đã quyết tâm trong nhiệm kỳ 2020-2025 phải duy trì nâng cao chất lượng từng tiêu chí, để tiến tới đạt xã NTM nâng […]

  • Người chăn nuôi ở Thái Nguyên chồng chất nỗi lo

    Trong khi hàng trăm nghìn con lợn thịt ở Thái Nguyên vẫn chưa được tiêu thụ và bị ép giá, thì những ngày gần đây dịch tả lợn Châu phi cũng đã xuất hiện tại nhiều nơi. Thời gian gần đây, giá lợn xuất chuồng liên tục lao dốc tại nhiều địa phương trong cả […]

  • Phú Thọ thử nghiệm thành công giống lúa ST25 vụ mùa 2021

    Kết quả khảo nghiệm cho thấy giống lúa ST25 khỏe, khả năng đẻ nhánh trung bình, hạt gạo thon dài, trắng, cơm mềm dẻo, thơm; cây có khả năng sinh trưởng, phát triển tốt. Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật Phú Thọ vừa tổ chức đánh giá kết quả mô hình thử […]