01:00 - 25/01/2018

Tìm về Tết xưa

Chuỗi hoạt động đón tết ở Hoàng thành Thăng Long, một cộng đồng yêu di sản tự tái hiện Tết xưa là những hành động cụ thể tìm về giá trị di sản truyền thống.

Không gian Tết Việt được tái hiện tại Hoàng thành Thăng Long. Ảnh: Nguyên Khánh.

Trung tâm Bảo tồn Di sản Thăng Long-Hà Nội mấy năm gần đây đều tổ chức chương trình đón Tết từ sớm, có sự tham gia của nhiều nghệ nhân làng nghề. Tết Việt 2018 khai mạc ngày 22/1 với nhiều nội dung dành cho thiếu nhi. Trung tâm giới thiệu Tết Nguyên đán cuối thế kỷ 19, đầu thế kỷ 20 qua tư liệu tranh khắc gỗ của Henri Oger, hình ảnh tư liệu Bảo tàng Albert Kahn (Pháp) và bày loạt tranh dân gian Hàng trống, Đông Hồ, Kim Hoàng. Không gian phía trong Trung tâm được phục dựng thành những gian bán hàng tết thời bao cấp, gian thờ cúng tổ tiên và chiếu ngồi cho chữ của ông Đồ và không gian hoa trang trí ngày tết.

Không gian phía ngoài sân cộng đồng dành cho các hoạt động múa tứ linh, đi cầu tre, kéo co, bập bênh, đánh đu, nhảy bao bố. Khách tới Hoàng thành dịp này sẽ thấy loạt pano giới thiệu thể thức thi Đình, trang phục cung đình thời Lê. Khu khảo cổ học mới phát lộ ở phía đông điện Kính Thiên cũng mở cửa phục vụ khách. Trung tâm tái hiện không gian dâng hương Điện Kính Thiên để người xem có những hình dung ban đầu về kết quả nghiên cứu thời gian qua-nằm trong dự án hoàn trả không gian điện Kính Thiên trong tương lai. Sân Đoan Môn được trang trí bằng tiểu cảnh hoa với hình rồng chầu.

Nhóm Đình làng Việt là cộng đồng yêu thích văn hoá cổ truyền phối hợp những người con Đình làng So (Quốc Oai – Hà Nội) tổ chức Tết Việt xuân Mậu Tuất 2018. Đại diện nhóm cho biết, ý tưởng này xuất phát từ sự thấu hiểu tâm sự của những người yêu mến quê hương, những nét đẹp của văn hóa truyền thống và luôn có mong muốn được sống lại không khí náo nức của tết cổ truyền, nhóm tái hiện hoạt động đậm sắc tết xưa. Kinh phí do các cá nhân đóng góp, thu hút cả nghìn người là dân làng, thành viên nhóm Đình làng Việt.

Không gian văn hóa tết đậm đặc chất Việt tại sự kiện này: Người tham gia vận trang phục truyền thống, tìm hiểu cổ tục ít gặp, dựng cây nêu, diễn xướng dân gian, tọa đàm về văn hóa truyền thống, viết thư pháp, làm tranh dân gian, gói bánh chưng, thực hiện các nghi lễ truyền thống ở đình làng. Điểm nhấn là trình diễn áo dài nam truyền thống, chiếu chèo sân đình và lần thứ ba tái hiện trình thức hát cửa đình vốn là trình thức hát thờ cổ xưa của người Việt.

“Tết Nguyên đán là dịp hội tụ những phong tục, tập quán, nghi lễ và những giá trị tốt đẹp nhất của di sản truyền thống Việt Nam. Trong giai đoạn hội nhập, những giá trị tốt đẹp trong ngày tết đang bị mai một, và có những vấn đề bị lai tạp, mất đi bản sắc văn hóa truyền thống Việt”, ông Nguyễn Đức Bình-sáng lập viên nhóm Đình làng Việt nói. Người Việt xưa lấy ngôi đình là trung tâm, nay đình làng đang mất dần chức năng sinh hoạt của cộng đồng, chuyển hóa thành ngôi đền (chỉ là nơi thờ cúng) nên người dân bị đẩy xa không gian văn hóa của ngôi đình, kéo theo sự biến mất những giá trị tinh thần của cộng đồng. Với tinh thần đó, ba năm nay nhóm đều tái hiện không gian tết xưa. “Chương trình có sự phối hợp tổ chức của Nhóm Đình làng So – cộng đồng thanh niên làng So thực hiện. Đây là tín hiệu vui bởi qua hai năm tổ chức, chúng tôi nhận được sự hưởng ứng của cộng đồng, đặc biệt là thanh niên của địa phương”, ông Bình nói.

PGS.TS Đặng Văn Bài, Phó Chủ tịch Hội Di sản văn hoá Việt Nam, Ủy viên Hội đồng Di sản quốc gia ủng hộ các hoạt động tìm về tết xưa. “Đấy là yếu tố văn hoá nội sinh, đặc biệt trong thời kỳ hội nhập, yếu tố nội sinh phải vững mới tiếp thu văn hóa mới tốt đẹp hơn. Tết xưa là phong tục tập quán, tâm linh bởi nó thay đổi nhịp điệu sinh học của cả trời đất, con người không thể thay bằng tết Tây”, PGS Bài nói. Ông cho rằng đó là con đường tốt nhất bảo tồn văn hoá truyền thống, tuy nhiên phải ghi nhớ “giá trị truyền thống không đóng băng mà luôn bổ sung văn hóa mới có như thế mới lôi cuốn giới trẻ”.

Đồng quan điểm, GS.TS Nguyễn Quang Ngọc, Phó Chủ tịch Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam nói rằng tổ chức hoạt động hướng về truyền thống là việc nên làm bởi “chúng ta đang ở thời hiện đại nhưng cũng phải có nền truyền thống”. Tuy nhiên, GS Ngọc cũng cho rằng không nên thái quá, không lợi dụng tập tục, truyền thống để quay lại nguyên si quá khứ bởi như thế là hình thức bảo thủ, cản trở phát triển. “Chúng ta sử dụng tinh hoa quá khứ để phục vụ cuộc sống hiện đại”, ông nói. Theo ông Nguyễn Đức Bình cần “phân biệt được đâu là giá trị cốt lõi, đâu là bản sắc, đâu là tinh hoa để lưu giữ lại chứ không nhất thiết phải bảo lưu toàn bộ và cần loại bỏ những hủ tục”.

Theo TPO

Tin cập nhật
  • Những điều thú vị về loài chuột

    Chuột là loài gặm nhấm được biết đến nhiều nhất bởi vì chúng có mặt ở khắp mọi nơi. Chuột không phải là con vật yêu thích của nhiều người. Trên thực tế, họ còn rùng mình và co rúm người khi nhìn thấy chúng. Mặc dù phần lớn bị ghét nhưng loài chuột là […]

  • Nắm “trúng” thông tin thị trường để chủ động phát triển sản xuất

    Nhân dịp đầu năm Canh Tý 2020, chúng tôi đã có buổi trao đổi đầy cởi mở và thú vị cùng bà Đào Thị Lanh – Chủ tịch Hội Nông dân (ND) tỉnh Bình Phước xoay quanh các vấn đề công tác Hội tại Bình Phước dưới sự điều hành của vị nữ lãnh đạo […]

  • 423 trường và nhóm trẻ tại Đà Nẵng đang thụ hưởng Chương trình Sữa học đường

    Vừa qua, Sở Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) Đà Nẵng đã tổ chức Hội nghị sơ kết 2 năm thực hiện Đề án Sữa học đường (SHĐ). Gần 500 đại biểu các Sở, ban ngành, hiệu trưởng trường mầm non, các trung tâm bảo trợ xã hội, các cơ sở giáo dục đặc biệt, […]

Sự kiện
Tam nông
  • Hội quán – sức lan tỏa mạnh mẽ trong cộng đồng dân cư nông thôn

    Nói đến mô hình Hội quán, nó như loại “đặc sản” “có một không hai” của vùng đất Đồng Tháp. Bởi nó được sinh ra từ nỗi trăn trở, đau đáu của một người con đặc biệt ở xứ sở này, luôn nghĩ phải làm sao để giúp người nông dân có cuộc sống sung […]

  • Hưng Yên: 100% số xã đạt tiêu chí NTM nâng cao vào năm 2020

    Thực hiện Chương trình Mục tiêu quốc gia Xây dựng nông thôn mới (NTM) giai đoạn 2010-2020, các cấp ủy, chính quyền, tổ chức đoàn thể ở tỉnh Hưng Yên luôn chủ động, sáng tạo, phát huy cao nội lực của nhân dân. Với phương châm xuyên suốt “dân biết, dân bàn, dân làm, dân […]

  • Vĩnh Long: Xã Thành Trung đạt chuẩn nông thôn mới nâng cao

    Tối ngày 14/1/2020, Ban chỉ đạo công tác giảm nghèo bền vững, xây dựng nông thôn mới (NTM) xã Thành Trung (huyện Bình Tân, tỉnh Vĩnh Long) long trọng tổ chức lễ đón bằng công nhận xã đạt chuẩn NTM nâng cao. Đây là một trong 3 xã đầu tiên của tỉnh Vĩnh Long “cán […]