20:48 - 05/05/2019

Tấm vải Chăm ở Hội An

Trong khu vườn yên tĩnh ở ngoại ô Hội An, có ba người già đang ngồi trầm tĩnh bên khung cửi, ngày ngày cặm cụi dệt những đường hoa văn bí ẩn. Hai chị em đều trên bảy mươi tuổi, và một cụ ông là chồng người chị ngồi bên giúp họ se sợi, tuốt chỉ. Thỉnh thoảng du khách muốn dệt thử, cụ bà mỉm cười hiền hậu, chỉ cho những bàn tay vụng về tập làm quen với khung cửi. Cả ba cụ là người Chăm đến từ Ninh Thuận, hàng ngày có nhiệm vụ dệt cho du khách xem nghề truyền thống của người Chăm.

Tại sao tuổi đã thất thập, ông bà vẫn ngày ngày ngồi dệt thổ cẩm như vậy? Cụ ông kể: “Người làm nghề dệt, để sản phẩm sống được phải không ngừng sáng tạo trên những nét đặc trưng mang tính bản sắc. Công việc khó, thu nhập lại không cao nhưng vẫn phải giữ lấy cái nghề. Nếu không giữ nghề thì sau này khi mình qua đời, nghề của cha ông sẽ mai một. Sẽ không còn ai biết đến mặt hàng thổ cẩm Chăm từng tồn tại và nổi tiếng cả trăm năm qua. Mình không giữ thì cũng khó truyền cho con cháu. Cũng may tôi có đến năm đứa con nối nghề bố mẹ. Và trong hầu hết các gia đình Chăm theo nghề dệt vải đều có con cháu nối nghề”. Đó là lý do các cụ chịu rời khỏi ngôi làng bình dị ở Ninh Thuận để về Hội An làm nghề dệt thổ cẩm.

Cách cụ bà suy nghĩ cũng thật giản dị: “Mình nuôi mười đứa con ăn học thành người nhờ cả đời ngồi dệt thổ cẩm Chăm. Mỗi khi các cháu về thăm, mình đều nhắc lại với các con, người Chăm chúng ta có vốn qúy nhất là kỹ thuật dệt và hoa văn truyền thống. Các con có học, hãy làm sao để hai thứ đó đừng mất đi, hãy trả ơn cho thế hệ trước bằng cách ấy”. Trong gia đình có năm người con theo nghề của cha mẹ, họ đến các khu du lịch, trình diễn nghề dệt thổ cẩm cho du khách xem. Bên cạnh các cụ, ở Hội An còn có những nghệ nhân trẻ hơn, đang cố gắng phục hồi nghề dệt lụa cổ truyền của người Quảng Nam. Mỗi ngày họ kiên nhẫn gỡ từng mối tơ rối, chỉnh những sợi tơ nhuộm màu để làm nên một loại khăn hoa văn cổ truyền. Bỗng nghĩ ở đâu cũng có những người bình dị đang chèo chống cuộc sống khó khăn để giữ lấy nghề truyền thống.

Ngày trước người viết từng đứng ở những triền núi Sa Pa ngắm người đàn bà Hmông dắt ngựa về nhà sau phiên chợ. Người đàn ông Hmông nằm vắt ngang trên lưng ngựa chìm trong men rượu và mùi thắng cố! Người đàn bà vừa đi vừa tuốt sợi gai để mai dệt váy áo, vừa dắt ngựa, vừa trông chừng chồng khỏi ngã. Ngày trước từng ngồi bậc thềm chợ cũ Sa Pa đến 11 giờ đêm, chờ một người đàn bà Hmông thêu nốt những đường cuối cùng trên chiếc khăn. Chị vừa thêu khăn vừa trả lời nhát gừng những câu khách hỏi về cuộc sống của chị. Dường như đâu có gì vui. Thế nên tôi bỗng nghĩ mình mua một vuông vải thổ cẩm ấy, như mua một quãng đời người phụ nữ dân tộc gửi gắm vào những đường thêu, có lúc vui, có lúc buồn. Bây giờ thổ cẩm hoa văn rất nhiều,mọi người có thể đặt mua trên mạng để đem về thiết kế thành những bộ khăn trải bàn độc đáo. Ngồi ngắm những hoa văn ấy, ta bỗng thấy những gương mặt khắc khổ người phụ nữ ngồi dệt ngồi thêu loang loáng lướt qua, hiền dịu và nhẫn nại mặc cho cuộc đời vụt trôi!

Bích Hồng

Chủ đề:
Bạn đang xem danh mục: Làng mớiDanh mục , ,
Tin cập nhật
Sự kiện
  • Thủ tướng: Sự chấp hành của người dân là yếu tố quan trọng nhất

    Chiều nay (6/4), Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc đã chủ trì cuộc họp Thường trực Chính phủ về công tác phòng chống dịch COVID-19 khi việc cách ly toàn xã hội bước sang ngày thứ 6. Phát biểu khai mạc cuộc họp, Thủ tướng cho rằng, có tín hiệu tích cực khi mà trong những […]

  • Thủ tướng: Bảo đảm sức khỏe, tính mạng của nhân dân là mục tiêu tối thượng

    Xã hội chậm lại nhưng những người làm công tác phòng chống dịch, các lực lượng, chính quyền các cấp, đặc biệt là ngành Y tế phải tăng tốc. Quan tâm sớm hơn, kịp thời hơn đối với người nghèo, không để ai bị đói kém. Bảo đảm cuộc sống tối thiểu cho người dân […]

  • Giỗ Tổ Hùng Vương: Thiêng liêng con cháu Lạc Hồng

    Suốt chiều dài lịch sử dân tộc, với mỗi người dân đất Việt, Giỗ Tổ Hùng Vương luôn là ngày hết thảy đồng bào cùng hướng về một cội và Đền Hùng hội tụ linh khí là nơi bốn phương con cháu muôn đời phụng thờ công đức tổ tiên, lưu truyền ghi nhớ: “Dù […]

Tam nông
  • Nông dân Tây Ninh nuôi gà an toàn trong vườn cao su

    Tận dụng diện tích vườn cao su, nhiều nông dân ở Tây Ninh đã phát triển mô hình nuôi gà thả vườn. Hướng chăn nuôi hiệu quả này còn được Hội Nông dân địa phương hỗ trợ về vốn, giống và kỹ thuật. Nhờ đó, đàn gà ngày càng sinh sôi, hạn chế dịch bệnh […]

  • Nhiều hỗ trợ cho mô hình “5 cùng”

    Nhằm hỗ trợ hội viên phát triển kinh tế, thời gian qua, Hội Nông dân (ND) tỉnh Điện Biên đã tập trung xây dựng mô hình chi, tổ hội nghề nghiệp. Tham gia mô hình này, nhiều nông dân tỉnh Điện Biên đã biết liên kết làm ăn và có thu nhập hàng trăm triệu […]

  • Gia nhập chi hội nghề nghiệp “lợi đơn, lợi kép”

    Được thành lập từ tháng 6.2017, đến nay chi hội nghề nghiệp chăn nuôi xã Phạm Ngũ Lão (Kim Động, Hưng Yên) đã có những thành công khiến nhiều chi hội khác mong muốn nhưng làm chưa được. Từ con số 31 đã tăng lên 40 thành viên, diện tích trang trại tăng từ 55ha […]