22:00 - 15/05/2018

Sản xuất nông nghiệp phải nắm bắt thị trường để thoát cảnh “giải cứu”

Theo Luật Quy hoạch, sẽ không còn việc cơ quan quản lý quy hoạch ‘trồng cây gì, nuôi con gì’ ở các địa phương. Mỗi nông dân, tổ chức sản xuất nông nghiệp phải chủ động nắm bắt tín hiệu thị trường để thoát cảnh “giải cứu” nông sản mỗi khi được mùa.

Nỗi lo từ cây có múi

Theo thống kê của Cục Trồng trọt (Bộ NN&PTNT), thời gian gần đây, cây ăn quả có múi tăng trưởng khá cao. Điển hình như, năm 2017, diện tích các cây ăn quả có múi tăng lên đến 22.000ha so với năm 2016.

Ông Nguyễn Như Cường, Phó Cục trưởng Cục Trồng trọt, cho hay: “Mấy năm nay, nhiều nơi người nông dân thu lời lớn từ trồng cam, bưởi khiến nông dân ở nhiều địa phương mở rộng diện tích trồng. Kết quả, hiện các loại cây có múi đang phát triển mạnh. Những loại cây có múi này đòi hỏi cao về điều kiện đất đai nhưng sản phẩm lại chủ yếu phục vụ cho tiêu dùng nội địa, điển hình là mặt hàng cam”.

Trước sự phát triển rầm rộ của cây ăn quả có múi, ông Cường khẳng định: “Theo quy định mới là không có quy hoạch và tới đây cũng sẽ không có, đặc biệt là với những loại cây diện tích trồng không ở phổ rộng như cây có múi”.

Mặc dù vậy, ông Cường cũng thông tin thêm: Ngay ngày 22/3 vừa qua, Cục Trồng trọt đã có văn bản gửi Sở NN&PTNT các tỉnh về đảm bảo phát triển các loại cây trồng, khuyến cáo địa phương cần phát triển cơ cấu cây trồng hợp lý, trong đó có diện tích trồng cây có múi, giảm tối đa tình trạng “được mùa mất giá”, thị trường phải tham gia “giải cứu” nông sản.

Theo ông Cường, hiện nay, nông nghiệp đã sản xuất theo nhu cầu thị trường. Bộ NN&PTNT không được phép yêu cầu địa phương hay người nông dân không được trồng cây này, cây kia mà chỉ ra văn bản khuyến cáo địa phương, nông dân sản xuất như thế nào cho hợp lý. “Tuy nhiên, việc sản xuất đến đâu tiêu thụ bằng hết đến đó là rất hiếm, ngay cả ở châu Âu cũng còn hiện tượng tồn đọng nông sản khi vào mùa rộ”, ông Cường nói.

Giải cứu trở thành điệp khúc thân quen khi mùa vụ về

Lo lắng của lãnh đạo Cục Trồng trọt hoàn toàn có cơ sở sau qua bao nhiêu mùa “giải cứu” nông sản. Nhiều sản phẩm chăn nuôi khác cũng đã nhiều lần được “giải cứu”, như thịt lợn. Ông Nguyễn Xuân Dương, Phó Cục trưởng Cục Chăn nuôi  (Bộ NN&PTNT) cho biết trong 6 tháng qua, đàn nái giảm tới 20%, tuy nhiên lợn thịt chưa giảm ngay nên cung của mặt hàng thịt lợn vẫn lớn so với cầu.

Xóa bỏ tư duy “bắt chước”

Trong nhiều năm qua, mặc dù có nhiều thiên tai, dịch bệnh, nhưng nông dân sản xuất vẫn khá ổn định về mặt năng suất nhờ nâng cao kỹ thuật canh tác, chế biến. Tuy nhiên, giá bán nông sản vẫn chưa cao, thậm chí nhiều khi vẫn khó tìm người mua. Cả nông dân và Nhà nước đều thấy rõ là tăng sản lượng thì dễ nhưng tăng lợi nhuận thì không dễ.

GS Võ Tòng Xuân, một chuyên gia hàng đầu về nông nghiệp Việt Nam đã thẳng thắn nhìn nhận: “Nông dân và các nhà sản xuất của chúng ta thường không nắm đủ các thông tin thị trường, vì nhiều lý do khách quan và một lý do chủ quan dễ nhận ra nhất: ít chịu bỏ công và bỏ của để điều nghiên thị trường, mà chỉ bắt chước láng giềng là chính (trồng dừa, cà phê, tiêu, điều, bạch đàn, cây ăn trái, nấm rơm; nuôi tôm, cua…). Và trồng một thời gian rồi chặt. Những nhà sản xuất thành công thường để nhiều công sức để nghiên cứu thị hiếu của khách hàng (để biết chất lượng cỡ nào, bao bì đóng gói thế nào) để tổ chức sản xuất theo thị trường đó”.

Còn muốn giữ chân được các nhà đầu tư để phát triển sản xuất nông nghiệp bền vững thì luật pháp về hợp đồng cần chặt chẽ, đặc biệt là tính ổn định của pháp lý cần được chú trọng hơn. “Các nhà sản xuất cần có tai mắt tại các vùng trọng điểm tiêu thụ hàng và vùng sản xuất hàng để nắm càng chính xác càng tốt khối lượng mặt hàng đang và sắp sản xuất, thời điểm thu hoạch, chiều hướng giá cả lên xuống… để liệu định sản xuất của mình. Nếu không nắm được thì rất dễ bị hố”, GS Võ Tòng Xuân nhận định.

Về lâu dài, Nhà nước cần có dự báo chiến lược sản xuất các sản phẩm nào để có biện pháp đồng bộ từ tổ chức nông dân sản xuất đến việc tạo thị trường.

Còn theo TS Đặng Kim Sơn, nguyên Viện trưởng Viện Chính sách và Chiến lược phát triển nông nghiệp nông thôn (Bộ NN&PTNT), hầu hết các quốc gia đều có cơ quan trinh sát thị trường, cập nhật thông tin thường xuyên. Nhiều nước thậm chí còn xây dựng bản đồ, số hóa thông tin để đưa đến cho nông dân, doanh nghiệp. Từ đó, nông dân có thể biết rõ cung cầu, xu hướng… Dựa trên những thông tin này, nông dân sẽ tự điều chỉnh sản xuất. Tuy nhiên, những vấn đề này ở Việt Nam còn thiếu và thẳng thắn thừa nhận là chưa có đơn vị nào làm tốt công việc này.

TS Sơn lý giải: “Bám sát thông tin thị trường là điều vượt ra ngoài năng lực và khả năng của nhiều nông dân. Hệ thống quản lý của Nhà nước cần có động lực mới, chuyển từ cách thức điều hành sản xuất theo kiểu kinh tế kế hoạch trước đây, nặng về làm nhiều, nhanh, tốt, rẻ… sang điều hành thích ứng với kinh tế thị trường”.

Đỗ Hương

Chủ đề:
Bạn đang xem danh mục: Đầu tư, Kinh tế, Tiêu điểmDanh mục
Tin cập nhật
  • Chuỗi giá trị nông nghiệp thất bại?

    “Chúng ta cần một lộ trình để thay đổi toàn diện chuỗi giá trị nông sản, bắt đầu từ nông dân” Chúng ta thường nói về định hướng phát triển sản xuất nông nghiệp an toàn theo chuỗi giá trị, nhưng lại không tạo ra được sự liên kết chặt chẽ giữa nhà quản lý, […]

  • Đến hẹn lại “chạy”

    Mong muốn cho con em mình có được một điểm trường theo học chất lượng cao, đội ngũ giáo viên nhiều kinh nghiệm, cơ sở vật chất đảm bảo, đó là điều mong muốn rất chính đáng của các bậc phụ huynh. Từ đó nhiều người đã sẳn sàng bỏ ra số tiền lớn hay […]

  • Qua trạm khỏi trả tiền

    Hai Méo: Nè mấy ngày nay tui thấy anh chuẩn bị mua giá sống về chất đống làm gì vậy? Bộ hổm rày cái vụ đó yếu xìu nên mua giá về ăn cho nó sung ba khía phải hôn ? Ba Tròn: Nói tầm bậy, tầm bạ, con cái nó cười. Tui mua để […]

Sự kiện
  • Bí thư không phải người địa phương sẽ xóa bỏ tình trạng cục bộ, lợi ích nhóm

    Bí thư không phải người địa phương giải quyết được tình trạng hiện nay đó là cục bộ, bè phái, lợi ích nhóm. Đồng thời đây là giải pháp khắc phục yếu kém của công tác cán bộ trong thời gian qua. Một trong những giải pháp đột phá trong công tác cán bộ những […]

  • Chung tay vì sức khỏe cộng đồng

    Sáng ngày 26.5.2018, tại công viên Thống Nhất (Hà Nội), T.Ư Hội NDVN, T.Ư Hội Liên hiệp Phụ nữ VN phối hợp vớ Bộ NN&PTNT tổ chức Lễ phát động thực hiện Chương trình Tuyên truyền, vận động sản xuất, kinh doanh nông sản thực phẩm an toàn vì sức khỏe cộng đồng. Tham dự […]

  • Bảo vệ người tố cáo thế nào?

    Việc mở rộng hình thức tố cáo qua điện thoại, email vẫn còn nhiều ý kiến khác nhau khi Quốc hội thảo luận về Luật tố cáo (sửa đổi) vào sáng nay 24/5. Cần mở rộng Theo Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật của Quốc hội Nguyễn Khắc Định, qua thảo luận, kết quả lấy […]

Tam nông
  • Làm giàu từ bưởi da xanh

    Sau bảy năm canh tác, 150 cây bưởi da xanh của anh Hưng oằn sai trĩu quả. Mỗi năm, bưởi da xanh cho anh Hưng thu lời trên 400 triệu đồng. Chuyển đổi cây trồng Năm 2000, anh Nguyễn Phùng Hưng (42 tuổi) ở khu phố Phước Hòa, phường Tân Thiện, thị xã Đồng Xoài […]

  • Trồng rau thủy canh kiếm tiền triệu

    Hiện nay, tại TPHCM, mô hình trồng rau thủy canh trong nhà màng hướng đến sản xuất ra sản phẩm sạch, an toàn đang được rất nhiều đơn vị bao tiêu đầu ra. Tuy  chi phí đầu tư  ban đầu lớn nhưng bù lại người nông dân giảm công lao động, hạn chế được dịch […]

  • Sung Mỹ – dễ trồng, lợi nhuận cao

    Cây sung Mỹ là loại cây ưa khí hậu nóng khô, thích hợp với độ ẩm thấp và dễ trồng, chỉ cần có đất và lượng nước đủ là cây sẽ sống và phát triển. Nhưng để được trái sung ngọt thì cần phải nắm vững kỹ thuật trồng, đảm bảo đủ lượng nước, lượng […]