22:08 - 11/12/2017

Sản phẩm của nông dân đến doanh nghiệp vẫn còn xa

Trừ các đặc sản, hầu hết nông sản Việt Nam tiêu thụ trong nước hay xuất khẩu (XK) được cho là vẫn khó cạnh tranh bằng sự khác biệt, mà chủ yếu cạnh tranh về giá. Tuy nhiên, do chi phí trung gian còn cao nên hàng Việt phải chịu cảnh lép vế.

Các sản phẩm của nông dân để đến tay nhà XK/phân phối phải qua rất nhiều tầng nấc trung gian.

Ông Hà Huy Thắng, Tổng Giám đốc Công ty CP Xuất nhập khẩu Petrolimex (PITCO), chỉ ra điểm yếu về sự khác biệt của hàng nông sản Việt vừa do trình độ công nghệ sinh học còn hạn chế, vừa do thổ nhưỡng.

Trong khi đó, để cạnh tranh về giá cũng khó khi các chi phí trung gian còn cao.

Các sản phẩm của nông dân để đến tay nhà XK/phân phối phải qua rất nhiều tầng nấc trung gian. Tùy theo lợi nhuận của từng trung gian mà chất lượng sản phẩm đã bị thay đổi, hoặc tốt lên hoặc kém đi.

Đội giá vì nặng chi phí

Điển hình như các loại chi phí logistics của Việt Nam rất cao so với các nước khác trong khu vực. Ông Thắng đưa ra ví dụ: chi phí vận chuyển một container hàng hóa từ nhà máy tại Bình Dương ra cảng Tp.HCM mất 130 USD, cộng với khoảng 80 – 100 USD làm thủ tục hành chính. Trong khi cũng container đó chỉ chịu cước phí vận tải tàu biển sang Malaysia là 40 USD, thậm chí không mất phí nếu đi cảng phía Nam Trung Quốc.

Ngay như chi phí để đưa hàng vào kênh siêu thị ở trong nước cũng được cho là quá cao. Chia sẻ tại Hội nghị kết nối cung cầu 2017 diễn ra ở Tp.HCM vào cuối tuần qua, bà Trần Thị Kim Nhung, Chủ tịch HĐQT Công ty TNHH Kim Đông Thuận (huyện Tân Phú, Đồng Nai) cho biết, chi phí vào siêu thị chiếm đến hơn 30% doanh thu bán hàng của Công ty (chuyên xuất nhập khẩu gạo, cung cấp nông sản, thực phẩm).

Điều này khiến cho sản phẩm đội giá, làm cho việc cạnh tranh của hàng Việt càng trở nên khó khăn. Cũng theo bà Nhung, phương thức thanh toán chậm, kéo dài (chẳng hạn hợp đồng bán hàng ghi thanh toán là 30 ngày nhưng thường kéo dài 40 – 50 ngày) với đủ lý do tại hệ thống siêu thị cũng làm cho phía Công ty cảm thấy nản.

Ông Nguyễn Xuân Sơn, Chủ tịch HĐQT Công ty TNHH Hương Quê (Đà Nẵng) chia sẻ về mối quan hệ giữa doanh nghiệp (DN) sản xuất, cung ứng sản phẩm với hệ thống phân phối hiện đại hiện nay: nếu cách đây 5 năm, lời cảm ơn đến từ một phía là nhà sản xuất rất cần hệ thống phân phối, thì 3 năm trở đây, lời cảm ơn đến từ hai phía.

Điều này nói lên tính cầu thị từ hệ thống phân phối. Tuy nhiên, các hệ thống siêu thị có một tình trạng là ở nhân sự cấp trên thì rất cởi mở, nhưng nhân sự cấp dưới thì khó khăn, đối xử thiếu bình đẳng giữa các nhà cung cấp (dễ dàng với DN này nhưng lại ra điều kiện ngặt nghèo với DN khác). Điều này khiến cho các nhà cung cấp rất ức chế, nhưng vì quyền lợi nên buộc phải đáp ứng hết các kiểu điều kiện vừa gây tốn kém chi phí vừa tốn thời gian.

Cung – cầu cần hiểu nhau

Trong khi đó, ở góc độ nhà phân phối, bà Nguyễn Ngọc Diệp (Saigon Co.op) cho biết, trên cơ sở nắm bắt và hiểu biết nhu cầu người tiêu dùng, Saigon Co.op đã chia sẻ, hướng dẫn nhà cung cấp, sản xuất, cơ sở đóng gói sản phẩm nhằm tăng giá trị sản phẩm và tạo sự tiện lợi cho khách hàng.

Vấn đề khó khăn ở đây, theo bà Diệp, là có những đơn vị cung cấp chưa qua kiểm nghiệm định kỳ, cơ sở chưa đạt chứng nhận đủ điều kiện an toàn vệ sinh thực phẩm để sản xuất kinh doanh hoặc chưa sẵn sàng các thủ tục pháp nhân để giao dịch mua bán.

Đại diện Saigon Co.op lưu ý là các đơn vị nhỏ lẻ, cơ sở ở xa, thông tin giao dịch chậm nên không thuận tiện cho việc giao nhận hàng hóa, chưa đáp ứng nhu cầu kinh doanh của kênh siêu thị.

Chưa kể, sản phẩm nông nghiệp thường bị ảnh hưởng yếu tố thời vụ, thời tiết. Điều này làm hạn chế việc vận chuyển xa, chủ yếu là tiêu thụ tại địa phương, sản phẩm có giá trị thấp.

Hơn nữa, bà Diệp còn nhấn mạnh về vấn đề thị trường biến động, giá cả tăng giảm. Có lúc biến động giá cao, nông dân không giữ giá sản phẩm, Saigon Co.op bị ảnh hưởng, lại phải hỗ trợ giá cho nông dân để bảo đảm đủ lượng hàng phục vụ người tiêu dùng, thực hiện công tác bình ổn thị trường.

Còn như chia sẻ của ông Hồ Quốc Nguyên, Giám đốc đối ngoại của Central Group Việt Nam (chủ hệ thống siêu thị Big C), đến thời điểm hiện nay, lượng hàng Việt trong hệ thống Big C vẫn đang chiếm đến 90%, không như đồn đoán trước đó là sẽ dồn dập đưa hàng Thái vào hệ thống siêu thị này sau khi thuộc quyền sở hữu của tập đoàn bán lẻ Thái Lan.

Ông Nguyên cho biết, phía Big C mua từ nhà cung cấp những sản phẩm tiêu dùng phổ thông cho đến sản phẩm vùng miền. Quan điểm của hệ thống siêu thị này là mua những sản phẩm mà khách hàng có nhu cầu, cơ hội hợp tác thì luôn bình đẳng với các nhà cung cấp.

Tuy nhiên, khi đã bắt tay hợp tác thì điều mong muốn là các nhà cung cấp phải hiểu rõ các chính sách của Big C, hiểu nhu cầu của thị trường ra sao và đối thủ cạnh tranh như thế nào (nhất là điểm khác biệt giữa sản phẩm của mình với sản phẩm của đối thủ cạnh tranh), cũng như nắm rõ chiến lược phát triển các dòng sản phẩm tại siêu thị.

Thế Vinh

Chủ đề:
Tin cập nhật
Sự kiện
Tam nông
  • Hiệu quả từ mô hình nuôi lươn đáy không bùn

    Nhằm đa dạng hoá các sản phẩm nuôi trồng thuỷ sản cho hội viên nông dân và đẩy mạnh xây dựng Chi hội Nông dân nghề nghiệp, Tổ hội Nông dân nghề nghiệp. Năm 2020 T.Ư Hội Nông dân Việt Nam (NDVN) đã triển khai dự án nuôi lươn trong bể xi măng đáy không […]

  • Đồng Tháp: 5/8 xã biên giới đạt chuẩn nông thôn mới

    Chiều ngày 15/1, tại tỉnh Đồng Tháp, UBND tỉnh Đồng Tháp tổ chức buổi họp mặt mừng Đảng – mừng Xuân Tân Sửu năm 2021 và báo cáo kết quả nổi bật thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế – xã hội 5 năm (2016-2020). Tại buổi họp mặt, ông Phạm Thiện Nghĩa, Chủ […]

  • Sức sống mới ở miền quê Hiệp Cường

    Hiệp Cường là một xã của huyện Kim Động – mảnh đất tọa lạc ở cửa ngõ của TP. Hưng Yên. Mảnh đất này đang sải những bước dài trên con đường đổi mới để trở thành xã nông thôn mới kiểu mẫu vào năm 2025. Phát triển kinh tế nông nghiệp vững chắc Từ […]