23:28 - 28/12/2017

Bảo vệ nông dân bằng luật

Bài: Phần lớn người Việt “siêu giàu” là nhờ đất đai và quan hệ

Câu chuyện Bộ Công an triển khai điều tra ông Phan Văn Anh Vũ (tức Vũ nhôm) – Chủ tịch HĐQT công ty CP xây dựng Bắc Nam 79, cho thấy thấp thoáng màu sắc lợi ích nhóm từ vị đại gia giàu lên nhờ đất công sản. Đây là lời cảnh báo về một số đại gia “làm nghèo” đất nước.

Dự án nằm ở vị trí vừa giáp biển, vừa giáp sông Hàn của đại gia Vũ “nhôm”

Hành vi vi phạm pháp luật của đại gia Vũ “nhôm” sẽ do cơ quan điều tra xác định rõ đúng sai trong thời gian tới. Chỉ muốn nói, việc giàu lên bất chính nhờ vào những hoạt động mua bán đất công sản thiếu minh bạch hoặc nhóm lợi ích tiêu cực trong lĩnh vực bất động sản được ví như “bề nổi của tảng băng chìm”.

Không khó nhận diện, không dễ quy tội

Ở Đà Nẵng, Thanh tra Chính phủ cách đây 4 năm đã từng chỉ rõ việc giao đất chủ yếu không thông qua đấu giá. Trên thực tế, đã có nhiều sai phạm trong việc quản lý quỹ đất, chuyển nhượng quyền sử dụng đất, giảm 10% tiền sử dụng đất cho các cá nhân và tổ chức.

Kết cục là nhiều nhà đầu tư sau khi được giao đất đã không thực hiện đầu tư, mà bán cho người khác thu chênh lệch số tiền rất lớn, làm thất thu ngân sách nhà nước khoản tiền hơn 3.400 tỷ đồng.

Và Vũ “nhôm” là một trong những cái tên điển hình. Trong 31 nhà, đất công sản (đều nằm ở những “vị trí vàng”) mà Bộ Công an đang điều tra ở Đà Nẵng cũng không loại trừ cái tên của vị đại gia này. Điều mà dư luận râm ran lâu nay là nếu không có nhóm lợi ích “chống lưng” thì khó mà có những kiểu đại gia ôm đất vàng giá rẻ như vậy.

Ở Tp.HCM hay Hà Nội và một số địa phương khác, chuyện Nhà nước thất thu ngân sách từ những “khu đất vàng” cũng không phải hiếm.

Dự án FLC KCN Chấn Hưng (Vĩnh Tường, Vĩnh Phúc) sau 10 năm vẫn hoang hóa trong khi nông dân không có đất sản xuất. Ảnh: DV

Đáng lo ngại là có những đại gia xem việc cổ phần doanh nghiệp nhà nước (DNNN) đang làm ăn thua lỗ như miếng mồi thơm cần thâu tóm với đất đai ở những “vị trí vàng”. Và khó tránh khỏi những cuộc “đi đêm”, ngã giá, để không đấu giá ở không ít trường hợp.

Theo Ts. Nguyễn Hữu Nguyên, khái niệm “nhóm lợi ích” ở Việt Nam hiện nay là một số ít người có khả năng chi phối, hoặc thao túng, điều khiển cán bộ quản lý, từ đó có những quyết định, chủ trương tạo ra “siêu lợi nhuận” cho các thành viên trong nhóm, bất chấp thiệt hại của Nhà nước và của nhân dân.

Ví dụ như lĩnh vực địa ốc, họ “lobby” để lái chủ trương chính sách theo kịch bản của họ, hoặc “móc ngoặc” để được biết trước thông tin về quy hoạch. Họ mua trước với giá rất rẻ những khu đất sẽ có giá trị sau khi quy hoạch, khi công bố quy hoạch, giá đất sẽ tăng lên và khi đến mức cao nhất thì họ bán, kiếm siêu lợi nhuận.

Ts. Nguyên cho rằng không khó lắm để nhận diện các nhóm lợi ích. Đó là những nhóm người giàu lên nhanh hơn rất nhiều so với những người sản xuất, kinh doanh hợp pháp, nhưng lại không dễ quy tội vì họ rất “kín”.

Đóng góp gì cho nền kinh tế ?

Như quan ngại của giới chuyên gia về hiện tượng một số đại gia dựa trên quan hệ thân hữu, lũng đoạn chính sách, họ phất lên một cách rất nhanh chóng, không chỉ không đóng góp gì cho sự phát triển của lực lượng sản xuất mà còn “làm nghèo” đất nước.

Khi nói về phát triển kinh tế tư nhấn (KTTN), Gs.Ts Nguyễn Thanh Tuyền – nguyên Hiệu trưởng trường Đại học Kinh tế Tp.HCM, có lưu ý về hiện tượng những người giàu mà phần lớn giàu lên nhờ đất đai và chủ yếu nhờ quan hệ.

Từng có một ước lượng là con số này chiếm đến 67% ở khu vực phía Bắc. Như thế thì làm sao GDP có thể tăng lên.

Nên lưu ý thêm, một đánh giá hồi năm ngoái cũng cho thấy số tỷ phú bất động sản chiếm một nửa top 10 người giàu nhất sàn chứng khoán Việt Nam năm 2016. Câu hỏi đặt ra là những tỷ phú bất động sản này đóng góp gì cho nền kinh tế?

Căn hộ chung cư Saigon Airport mọc lên trên diện tích đất nhà nước và vành đai an toàn bay của sân bay tân sơn nhất tp HCM 

Nói về vấn đề đất đai liên quan đến tăng trưởng kinh tế, trong tài liệu của Ban Kinh tế Trung ương và USAID cũng chỉ rõ những bất cập. Đó là tình trạng xin được giao đất, thuê đất theo hình thức chỉ định nhà đầu tư, xin điều chỉnh quy hoạch sử dụng đất, chuyển mục đích sử dụng đất diễn ra phổ biến ở các địa phương.

Theo đó, cơ chế xin – cho trong đất đai đã làm méo mó thị trường quyền sử dụng đất. Nó tạo ra sự bất bình đẳng giữa các đối tượng sử dụng đất, ảnh hưởng đến khả năng tiếp cận đất đai của các DN. Đó còn là việc sử dụng đất đai kém hiệu quả, tham nhũng, lãng phí.

Mặt khác, giới chuyên gia cũng nhấn mạnh không ít trường hợp do nhận được nhiều ưu đãi đầu tư từ chính quyền địa phương, chủ đầu tư chiếm dụng đất với quy mô quá lớn, vượt quá khả năng đầu tư của mình. Trong khi đó, người dân có đất nằm trong quy hoạch hoặc bị thu hồi không tiếp tục sản xuất, canh tác được, dẫn đến bức xúc trong xã hội.

Thế Vinh- KD

Tin cập nhật
Sự kiện
Tam nông
  • Thanh long rớt giá, nông dân Bình Thuận, Long An lo “mất” Tết

    Cả hai vùng trồng thanh long lớn nhất cả nước đang loay hoay tìm đầu ra cho vụ thanh long chong đèn cuối năm. Trước đợt thu hoạch Tết Nguyên đán, người trồng thanh long tại 2 tỉnh Bình Thuận và Long An đang đối diện với khó khăn, khi vụ này cây cho năng […]

  • Hiệu quả từ mô hình nuôi lươn đáy không bùn

    Nhằm đa dạng hoá các sản phẩm nuôi trồng thuỷ sản cho hội viên nông dân và đẩy mạnh xây dựng Chi hội Nông dân nghề nghiệp, Tổ hội Nông dân nghề nghiệp. Năm 2020 T.Ư Hội Nông dân Việt Nam (NDVN) đã triển khai dự án nuôi lươn trong bể xi măng đáy không […]

  • Đồng Tháp: 5/8 xã biên giới đạt chuẩn nông thôn mới

    Chiều ngày 15/1, tại tỉnh Đồng Tháp, UBND tỉnh Đồng Tháp tổ chức buổi họp mặt mừng Đảng – mừng Xuân Tân Sửu năm 2021 và báo cáo kết quả nổi bật thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế – xã hội 5 năm (2016-2020). Tại buổi họp mặt, ông Phạm Thiện Nghĩa, Chủ […]