21:17 - 02/07/2019

Nghiệp cầm bút với những điều trăn trở

Tốc độ chuyển tải thông tin ngày càng nhanh trong thời đại kỹ thuật số có vai trò của công nghệ thông tin, của các phương tiện báo chí, truyền thanh, truyền hình, báo chí điện tử… gắn với trách nhiệm của mỗi người cầm bút về yêu cầu thông tin nhanh, đúng bản chất sự việc đến với độc giả ngày càng khắt khe hơn về độ chính xác, áp lực về thời gian.

“Thợ viết” và nhà báo?

Nhiều người bảo nghề báo là vui vì được lang thang đây đó nhưng với tôi nghề báo vừa là niềm đam mê gắn với trách nhiệm phản ánh chân thực sự việc, sự kiện thậm chí những biến động xảy ra trong xã hội đến với độc giả, nghề báo còn là cái nghiệp gắn chặt người cầm bút với trách nhiệm từng con chữ, chấp nhận những rủi ro thường trực trong quá trình tác nghiệp.

Luôn luôn tôn trọng sự thật, chấp thuận dấn thân theo đuổi sự việc nhằm mang đến thông tin sớm nhất cho độc giả được xem là yêu cầu bước đầu của những phóng viên (PV)- nhà báo thực tâm đam mê nghề báo.

Song như thế vẫn chưa đủ, giữa thời đại bùng nổ thông tin trái chiều, đan xen các mối quan hệ rối rắm, ranh giới giữa môi trường tác nghiệp cho những người cầm bút, tâm huyết và người chấp nhận thân phận “thợ viết”, mang đến các sản phẩm báo chí gò bó về nội dung thể hiện, thổi phồng thành tích… mỏng manh hơn sợi tơ, các PV, nhà báo dễ dàng sa đà vào sức cuốn hút tiền tài, danh vọng.

Môi trường rộng lớn của thông tin và trách nhiệm người cầm bút

Tốc độ chuyển tải thông tin ngày càng nhanh nhạy trong thời đại kỹ thuật số với vai trò của công nghệ thông tin, của các phương tiện báo chí, truyền thanh, truyền hình, báo chí điện tử… gắn với trách nhiệm của mỗi người cầm bút về yêu cầu thông tin nhanh, thông tin đúng bản chất sự việc đến với độc giả ngày càng khắt khe hơn về độ chính xác, áp lực về thời gian.

Những nhà báo phải chấp nhận dấn thân vào những điểm nóng thông tin phục vụ độc giả.

Giữa muôn vàn thông tin được cập nhật từng giây, độc giả có toàn quyền lựa chọn thông tin mình quan tâm đồng thời hoàn toàn có thể nhận xét, bình luận cũng như sử dụng các mạng xã hội đang phổ biến như facebook, zalo… để nêu lên quan điểm của mình trong khuôn khổ pháp luật cho phép.

Môi trường ngày càng rộng mở cung cấp thông tin ngày càng đa dạng, tần suất, số lượng thông tin cập nhật cao đến với độc giả.

Trước yêu cầu này, thiết nghĩ mỗi người cầm bút đều phải có trách nhiệm xác định đối tượng độc giả mà tờ báo mình đang phục vụ là chính yếu, phải biết lựa chọn nguồn thông tin cần thiết.

Chẳng hạn, khi làm việc trong một tờ báo viết về nông nghiệp, nông thôn, nông dân, người cầm bút phải đặt quyền lợi của nông dân, chủ trang trại… – là đối tượng phục vụ, hướng đến. Mỗi cơ quan báo chí, mỗi PV, nhà báo cần xác định rõ đối tượng độc giả mà mình phục vụ.

Báo chí và mạng xã hội – quyền lựa chọn thông tin của độc giả

Cách đây khoảng 20 năm, khi mỗi PV, nhà báo được trang bị máy ảnh cơ sử dụng film và đeo ống kính -filter được xem là những người vừa có kinh nghiệm, vừa được trang bị phương tiện tác nghiệp thuận lợi. Sau khi tác nghiệp, các PV, nhà báo này phải làm nhiều công đoạn như tráng film, rửa ảnh, scanner… trước khi viết bài, trình biên tập viên, tòa soạn duyệt đăng.

Tuy nhiên, ở thời đại kỹ thuật số ngày nay, mỗi chiếc điện thoại di động thông minh – smartphone – đã là một máy ảnh, máy quay video, máy ghi âm đồng thời có thể email, scanner văn bản ngay tức khắc. Cùng với sự phát triển không ngừng và ngày càng đa dạng của mạng xã hội, mỗi độc giả đang sử dụng smartphone có thể giới thiệu hình ảnh, đoạn video, đoạn hội thoại, âm thanh… ngay đến với độc giả. Thông tin nhanh – chuyển tải thuận tiện – lực lượng tiếp cận thông tin đông đảo là những thế mạnh hiển nhiên của mạng xã hội trong thời đại kỹ thuật số khiến bất kỳ ai biết sử dụng smartphone đều có thể trở thành người đưa tin trong chốc lát.

Nhưng thông tin mạng xã hội đưa lên, hình ảnh người đưa tin phát tán trên mạng xã hội với tốc độ nhanh như vũ bão lại mang đến rất nhiều điều xấu – tốt tùy vào từng độc giả. Ngoài việc phải biết lựa chọn thông tin phù hợp với mình, điều khó khăn và gần như vô hình đối với đông đảo độc giả là tính “chính xác”; “nguồn gốc thông tin” đang được đăng tải tràn lan trên mạng xã hội mà họ tiếp cận.

Trong một chuyến công tác ở huyện Kbang, tỉnh Gia Lai gần đây, nhiều độc giả phàn nàn về việc một giáo viên sử dụng mạng xã hội đăng tải hình ảnh 2 em học sinh đồng bào Bahnar gặp muôn vàn khó khăn trong cuộc sống, rất khó để tiếp tục đến trường. Khi tiếp cận thông tin này, nhiều độc giả thiện tâm đã huy động đóng góp của các mạnh thường quân đồng thời tổ chức các chuyến thăm, hỗ trợ các em học sinh này. Nhưng khi đến tận địa chỉ cụ thể, nhiều đoàn thiện nguyện mới vỡ lẽ là 2 em học sinh này đã tốt nghiệp từ lâu; hình ảnh mà giáo viên này đăng tải trên mạng xã hội là hình ảnh cách đây hơn… 4 năm!? Mọi người đều hụt hẫng về tính chính xác của thông tin, nguồn gốc và ngay cả mục đích mà nguồn thông tin trên mạng xã hội đăng tải.

Có lẽ vì vậy, ngoài nỗ lực của từng phóng viên, nhà báo – những người phải cầm bút, rất cần mỗi độc giả chủ động tiếp cận những thông tin phù hợp với nhu cầu của chính mình, cần độc giả biết cách chọn lọc tính “chính xác”, có “nguồn gốc” của tất cả các nguồn cung cấp thông tin trên cả báo chí lẫn mạng xã hội.

Thanh Luận

Chủ đề:
Bạn đang xem danh mục: Bàn tròn
Tin cập nhật
Sự kiện
Tam nông
  • Từ HTX Nông nghiệp ổi Thanh Kiên, nghĩ về xuất khẩu trái cây ở Việt Nam

    6 tháng đầu năm 2019, Hợp tác xã (HTX) Nông nghiệp ổi Thanh Kiên (ấp Bố Lá, xã Phước Hoà, huyện Phú Giáo, tỉnh Bình Dương) đã xuất khẩu được hơn 260 tấn ổi sạch sang các nước: Dubai, Oman, Úc, Singapore, Ấn Độ, Nhật Bản…Đây là một thành tích đáng nể so với một […]

  • Khoa học công nghệ – đòn bẩy xây dựng nông thôn mới

    Ngày 17/9/2019, đoàn công tác của Bộ Khoa học và Công nghệ do đồng chí Chu Ngọc Anh – Ủy viên Ban Chấp hành T.Ư Đảng, Bộ trưởng dẫn đầu đã có chuyến làm việc với hai tỉnh Kiên Giang và Cà Mau về tình hình triển khai các giải pháp thúc đẩy khoa học và […]

  • Sẽ kiểm tra thực tế việc ngư dân Phú Yên tự hoán cải tàu cá

    Tổng cục Thủy sản đã yêu cầu Chi cục Thủy sản tỉnh Phú Yên phải thực hiện đúng các văn bản hướng dẫn về hoán cải tàu cá. Liên quan đến việc ngư dân tự hoán cải tàu cá không theo hướng dẫn tại Phú Yên, ngày 16/9, đại diện lãnh đạo Tổng cục Thủy […]