12:22 - 20/02/2018

Loài vật thân thuộc và kính ngưỡng

Có lẽ vì quá thân thuộc với con người, nên hiếm có loài vật nào được nhắc đến với nhiều cung bậc tình cảm như chó. Dù công bằng mà nói, loài chó được yêu quý và trân trọng hơn ở phương Tây hơn là phương Đông.

Cựu Tổng thống Mỹ Benjamin Franklin khẳng định: “Ở đời có ba người bạn trung thành: một người vợ tào khang, một con chó nuôi từ bé và một số tiền dự trữ”. Ngôi sao điện ảnh Will Rogers thậm chí còn quyết liệt hơn: “Nếu không có chó ở Thiên đường, thì khi chết đi, tôi muốn đến nơi chúng đến”.

Ở phương Đông, và Việt Nam cũng không ngoại lệ, có lẽ vì quá thân thuộc với đời sống hàng ngày, nên hiếm có loài vật nào được con người dành cho nhiều cung bậc tình cảm như chó. Bực lên thì cũng mắng mỏ, gán cho đủ tội (là vì tiện thấy cứ quanh quẩn gần đấy). Nào là “chó dại cắn càn”, nào là “tham như chó”, thế nhưng lúc bình tâm thì lại đầy tin tưởng “lạc nhà theo chó, lạc ngõ theo trâu”. Người ta cũng không quên ghi nhận tình cảm thủy chung của loài chó với con người: “Con không chê cha mẹ khó, chó không chê chủ nghèo”.

Trong cộng đồng 54 dân tộc anh em cùng chung sống trên đất nước Việt Nam, nhiều dân tộc như Cơ Tu, Bru, Tà Ôi, Xê Đăng, S’tiêng, Giẻ Triêng, Chăm, Dao, Lô Lô… coi chó là linh vật, thậm chí tổ tông của dân tộc mình. Người Dao có tục thờ chó, trang phục mô phỏng chó hay trang trí hình chó. Trong ngày cưới, người Dao đỏ đội một chiếc mũ hình đầu chó, mặc váy có hình đuôi chó, trang trí trang phục bằng hình ảnh đôi chó ngộ nghĩnh quay lưng lại nhau.

Ở phố Bắc Sơn (tên cũ là Phai Món, phường Hoàng Văn Thụ, thành phố Lạng Sơn), một phố cổ, người Nùng Cháo ở đây có tục chọn ngày tốt để đặt chó đá trước cửa nhằm trừ tà và giúp trông nom nhà cửa. Ngày Tết, chó đá được tắm bằng lá bưởi đun nóng, được gia chủ quàng trên cổ những vòng vải đỏ hoặc giấy hồng điều; được cúng kẹo, cúng cơm. Khi chúc Tết, mọi người có thể có bao đỏ “mừng tuổi” cho chó đá để biết ơn nó đã giúp gia chủ và láng giềng một năm bình yên. Xứ Lạng còn nhiều vùng khác như Chi Lăng, Đồng Mỏ, Khòn Lèng, Thất Khê, Tràng Định, Đồng Đăng, Cao Lộc… cũng có tục thờ chó đá.

Đối với dân tộc Việt, chó cũng rất được yêu quý và biết ơn, dù không được thờ phụng kính ngưỡng trang nghiêm trên bàn thờ chính. Người Việt thường chôn chó đá trước cổng như một linh vật với ý nghĩa cầu phúc, trừ tà. Nhiều cụ cao niên ở vùng đồng bằng Bắc bộ giữ nếp cổ, vẫn kính cẩn gọi chó đá là cụ Thạch, Thần cẩu, quan lớn Hoàng Thạch…

Nhưng mà cũng có ngoại lệ. Ngay giữa thủ đô, đền Cẩu Nhi ở đảo hồ Trúc Bạch được xây dựng để thờ Cẩu Mẫu, Cẩu Nhi, hai “nhân vật” gắn liền với việc Vua Lý Công Uẩn lên ngôi, định đô ở Thăng Long. Sách Tây Hồ chí ghi lại rằng, ở châu Cổ Pháp – quê hương Lý Thái Tổ – có một chó mẹ sinh được chó con trên lông có những đốm ghép lại thành chữ “Thiên tử”, ứng với việc vua Lý Công Uẩn lên ngôi (vua Lý tuổi Tuất). Mẹ con Cẩu Mẫu – Cẩu Nhi đã theo Vua vượt sông Hồng về Thăng Long, hóa thần, được Vua cho dựng miếu thờ (sau miếu chuyển ra đảo hồ Trúc Bạch).

Nghe nói, ở huyện Đan Phượng (Hà Tây cũ, nay là Hà Nội) cũng có hai nơi thờ phụng chó. Một đặt ngoài vườn, trước cửa đình thôn Phù Trung, xã Thượng Mỗ. Một nằm cạnh quần thể di tích chùa Phúc Khánh và đình làng Địch Vĩ, xã Phương Đình. Ở thôn Yên Thị, xã Tiến Thịnh, huyện Mê Linh (Vĩnh Phúc cũ, nay là Hà Nội) cũng thờ chó đá. Người dân ở đây từ già đến trẻ đều cung kính gọi chó đá là cụ Thạch.

Gắn bó với đời sống thường nhật của con người hơn bất cứ loài thú nuôi nào khác, hình tượng chó đã được khắc họa trên trống đồng Đông Sơn, Ngọc Lũ và một số đồ đồng khác với hình dáng và tư thế rất sinh động và đặc sắc. Con mình tròn, thân ngắn, lông xù, điển hình của chó giữ nhà; con thì mình thon, mõm dài, cổ cao, nanh nhọn, ra dáng một chiến binh cừ khôi; con thì chân cao, mõm ngắn, đuôi cong, bầu bạn cùng con người vượt qua muôn trùng sóng gió trên những con thuyền lớn (trên trống đồng Ngọc Lũ)…

Thế đấy, cho dù có lúc giận dữ, thậm chí xem thường, thì nhân loại nói chung và dân tộc Việt Nam hẳn sẽ vẫn yêu mến, biết ơn và đồng hành lâu dài với một trong những người bạn trung thành nhất của mình, một trong những giống loài tinh khôn và tình nghĩa nhất hành tinh: loài chó.

Chủ đề:
Bạn đang xem danh mục: Câu chuyện văn hóa, Tin nóng, Văn hóaDanh mục ,
Tin cập nhật
Sự kiện
  • Quốc hội chính thức thông qua Hiệp định CPTPP

    Chiều nay (12/11), Quốc hội chính thức thông qua Nghị quyết Phê chuẩn Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP) cùng các văn kiện liên quan. 100% đại biểu tham gia biểu quyết tán thành thông qua Nghị quyết.  Nghị quyết giao Chính phủ, Tòa án Nhân dân […]

  • Tổng Bí thư, Chủ tịch nước dự Ngày hội Đại đoàn kết tại Đắk Lắk

    Nhân kỷ niệm 88 năm Ngày truyền thống Mặt trận Tổ quốc Việt Nam (18/11/1930 – 18/11/2018), sáng 11/11, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Nguyễn Phú Trọng đã về dự Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc tại xã Dur Kmăl, huyện Krông Ana, tỉnh Đắk Lắk. Cùng dự Ngày hội có các […]

  • Quốc hội thông qua Kế hoạch phát triển kinh tế – xã hội năm 2019

    Đầu giờ sáng nay, 8/11, Quốc hội đã thông qua Nghị quyết về Kế hoạch phát triển KT-XH năm 2019 với 99,33% ĐBQH có mặt tán thành. Đa số ĐBQH có mặt cũng đã bấm nút thông qua 12 chỉ tiêu phát triển KT-XH chủ yếu của năm 2019. Cụ thể: Tổng sản phẩm trong […]

Tam nông
  • Đề nghị bổ sung hươu sao vào “Danh mục giống được phép sản xuất, kinh doanh”

    Theo UBND tỉnh Hà Tĩnh, trong nhiều năm qua, chăn nuôi hươu sao tại địa phương phát triển khá nhanh và bền vững (tốc độ tăng trưởng bình quân 9,7%/năm giai đoạn 2012-2017); tổng đàn hươu trên địa bàn tỉnh hiện có 48.565 con, sản lượng nhung hươu đạt 19,2 tấn/năm. Ngày 9-11, UBND tỉnh […]

  • “Cà Mau chung sức xây dựng Nông thôn mới”

    Tuy mới giai đoạn đầu của phong trào thi đua, nhưng Cà Mau đã có 100% xã đạt một số tiêu chí quốc gia về giáo dục y tế, với 29/82 xã đạt chuẩn nông thôn mới (NTM), chiếm tỷ lệ 35,4% số xã đạt chuẩn, không còn xã dưới 6 tiêu chí.  Sáng 9/11/2018, […]

  • Nuôi gà đẻ giống Ai Cập lãi ròng tiền tỷ mỗi năm

    Với hơn 10.000 con gà đẻ, trung bình mỗi năm anh Trần Quốc Hoà cung cấp ra thị trường khoảng 1,5 triệu quả trứng gà. Với giá bán 3000 đồng/quả trứng, sau khi trừ hết chi phí mỗi năm gia đình anh có lãi khoảng hơn 2 tỷ đồng. Làm giàu từ nuôi gà Ai […]

  • Quốc hội chính thức thông qua Hiệp định CPTPP

    Chiều nay (12/11), Quốc hội chính thức thông qua Nghị quyết Phê chuẩn Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP) cùng các văn kiện liên quan. 100% đại biểu tham gia biểu quyết tán thành thông qua Nghị quyết.  Nghị quyết giao Chính phủ, Tòa án Nhân dân […]

  • Quyền lợi của người tham gia bảo hiểm y tế luôn được đảm bảo

    Trước thông tin liên quan đến Quỹ Bảo hiểm y tế (BHYT) kết dư gần 39.000 tỷ đồng và có ý kiến cho rằng danh mục thuốc BHYT còn hạn chế, Phó Tổng giám đốc Bảo hiểm xã hội (BHXH) Việt Nam Đào Việt Ánh khẳng định trong mọi trường hợp, quyền lợi khám chữa […]

  • Khắc phục triệt để những hạn chế, bất cập trong thi THPT quốc gia

    Liên quan đến lĩnh vực giáo dục, tại Nghị quyết 140/NQ-CP phiên họp Chính phủ thường kỳ tháng 10/2018 Chính phủ yêu cầu Bộ Giáo dục và Đào tạo chủ động trao đổi, mở rộng đối thoại, nâng cao chất lượng chuyên môn của đội ngũ cán bộ xây dựng chính sách, tạo đồng thuận […]

Bàn tròn
  • Nông sản Việt trước thách thức bảo hộ sở hữu trí tuệ

    Bốn ngàn năm văn minh lúa nước đã kiến tạo một nền nông nghiệp giá trị cho dân tộc Việt, với những hạt gạo, giống rau, cây cà đã đi vào tâm thức và định vị nông sản Việt Nam. Nhưng để những sản phẩm ấy hòa vào dòng chảy kinh tế hội nhập toàn […]

  • Bộ NN&PTNT hướng dẫn xây dựng chỉ dẫn địa lý, thương hiệu cho nông sản

    Hiện nay, Bộ NN&PTNTN đang chỉ đạo các cơ quan chuyên môn xây dựng thương hiệu một số mặt hàng chủ lực gồm: Gạo, cà phê, cá tra và tôm; hướng dẫn xây dựng chỉ dẫn địa lý đối với các sản phẩm đặc sản của địa phương, nhằm bảo hộ và đăng ký thương […]

  • Chỉ dẫn địa lý: Cơ hội định vị của nông sản Việt

    Nói đến nông sản Việt, nhiều người định vị ngay những cái tên sản vật, chủng loại cây trái cố hữu ở từng vùng đất, và cả những món ăn từ lâu đã đi vào tâm thức người dân địa phương. Song không mấy ai nhận thức rõ rằng, đó chính là một tiêu chí […]

VIDEO
Nhàn đàm
  • Dư luận xã hội hiện đang xôn xao hai vụ việc: xét xử vụ tai nạn xe chạy lùi trên đường cao tốc ở Thái Nguyên, và thu giữ kim cương đá quý ở Cần Thơ, mà gốc rễ chỉ nằm ở một vấn đề: các cơ quan pháp luật đã quá cứng nhắc khi […]

  • Thông tin HĐND TP.HCM họp bất thường để biểu quyết một chuyện bất thường: Xây dựng nhà hát giao hưởng-nhạc-vũ kịch với số tiền lên đến hơn 1.500 tỷ đồng. Nhà hát nghe nói to ơi là to, bà con ai chưa đủ sức tưởng tượng thì cứ nghĩ nó như cái… chợ đầu mối […]

  • Tiếng nói phản biện không được phát huy đúng giá trị; mạng xã hội biến thành “giàn thiêu dư luận” (như một báo điện tử ví von), đầy thị phi-đó là thực trạng của vấn đề ngôn luận ở nước ta hiện thời và tính thiếu nghiêm túc, bát nháo trên mặt trận thông tin, […]

  • Mấy bữa nay báo chí bàn tán 2 chuyện ăn của người Việt: nhà giàu Hà Nội mua cua Úc nặng 8kg giá 60 triệu để ăn và chính quyền Thủ đô vận động người dân không ăn thịt chó. Gắn hai việc này với nhau để toan so sánh gì đó quả là khập […]

  • Những ngày này, người dân đồng bằng sông Cửu Long đang nhộn nhịp vào vụ khai thác thủy sản, và đặc biệt là “mở đê đón lũ nhập đồng”. Thông tin lũ đang về từ miền sông Mê Kông khiến người dân hớn hở. Bởi nói như Giáo sư Tiến sĩ Võ Tòng Xuân, người […]

Tách trà sáng
  • “Chúng ta đang bỏ trống việc kiểm soát ở khâu sử dụng bia rượu”

    Nhìn thẳng thực tế, hiện chúng ta đang bỏ trống việc kiểm soát ở khâu sử dụng bia rượu. Điều này khiến thói quen sử dụng rượu bia của người Việt Nam ngày càng có xu hướng lạm dụng, điều này cũng đồng nghĩa với việc những hệ lụy của nó gây ra ngày càng […]

  • Mất bò mà vẫn chưa lo ‘làm chuồng’

    Nước ngập tràn các tuyến đường. Thành thị lẫn nông thôn chìm trong biển nước, vỡ đê trên các cánh đồng. Cá, tôm thoát ra ngoài, cây ăn trái ngập úng nặng nề, lúa chín nằm chìm sâu trong con nước triều cường. Đâu đã vậy, mọi sinh hoạt trong đời sống đảo lộn, bệnh […]

  • Thầy của danh họa Pi Cát Xô

    Ngọc Hoàng : Nam Tào, Bắc Đẩu đâu ? Nam Tào : Dạ có thần, còn Bắc Đẩu đang chuẩn bị lễ trao “ Huy chương cuộc thi Ai nói dóc hay nhất thế gian” bẩm Ngọc Hoàng. Ngọc Hoàng: Ta nhớ ra rồi. Nhưng các thí sinh đã về dự đầy đủ hết chưa […]

  • Ai ký tên nhanh nhất

    Hai Méo: Nè 3 Tròn : tui đố ông trên đời này ai ký tên nhanh nhất. Ba Tròn: Biết chết liền. Nhưng tui “ đán” mấy ông cán bộ ký duyệt  bán đất giá bèo ở Sài Gòn chớ ai. Hai Méo: Trớt quớt củ hủ dừa Ba Tròn: Vậy là mấy ông quan ở binh […]

  • Nghèo mà chơi sang

    Ngọc Hoàng: Nam Tào, Bắc Đẩu đâu. Hôm nay họp sơ kết cuộc thi tỉnh thành nào dưới hạ thế đang tạm dẫn đầu cuộc thi “ Nghèo mà chơi sang” các khanh báo cáo xem nào. Nam Tào: Theo báo cáo từ Cục Thống Kê của Thiên Đình, các địa phương sau đây đang […]

Copyright 2015 Làng Mới, All right Reserved
Tạp chí điện tử Làng Mới - Cơ quan của TW Hội Nông Dân Việt Nam
Giấy phép số 373/GP-BTTTT cấp ngày 06/07/2016
P.Tổng biên tập phụ trách: Nguyễn Thị Thanh Huyền
P.Tổng biên tập: Nguyễn Thanh Sơn
Thư ký điện tử: Trần Thanh Lâm
Tòa soạn: Tầng 7, Lô E2, KĐT mới Cầu Giấy, Đ Dương Đình Nghệ, P Yên Hòa, Q Cầu Giấy, Hà Nội
Văn phòng Phía Nam: 236A/6 Lê Văn Sỹ, P1, Q.Tân Bình, TP.HCM
Điện thoại: 0839913578 - Đường dây nóng: 0962934444