06:02 - 03/11/2017

Lại nói về nghịch lý ngành điều

Mặc dù là nước xuất khẩu (XK) điều lớn nhất thế giới, nhưng sản xuất hạt điều trong nước chỉ đáp ứng 1/3 nhu cầu và đang có dấu hiệu giảm sản lượng. Nếu không đẩy mạnh đầu tư, giống, tái canh, chế biến sâu, ngành điều sẽ tụt dốc.  

Đầu tư chế biến sâu để gia tăng giá trị hạt điều. Ảnh: Hà Anh

Nhập khẩu 70% nguyên liệu

Sau hơn 3 thập kỷ phát triển, Việt Nam đã trở thành nước có kim ngạch XK điều nhân số 1, chế biến đứng thứ 2 và đứng thứ 3 thế giới về năng suất và sản lượng. Năm 2016, ngành điều Việt Nam XK 347.000 tấn điều, đạt kim ngạch 2,84 tỷ USD… Tuy nhiên, hiện sản lượng điều trong nước mới chỉ đáp ứng 1/3 nhu cầu của hơn 300 doanh nghiệp (DN) chế biến XK. Các DN chế biến nhập khẩu (NK) điều nguyên liệu ngày càng tăng từ các nước như Campuchia, Ấn Độ, Bờ Biển Ngà… Năm 2016, Việt Nam NK hơn 1,1 triệu tấn điều thô, làm giá thành sản phẩm tăng cao nhưng chất lượng không ổn định.

Lý giải nguyên nhân khiến NK điều nguyên liệu tăng cao, ông Nguyễn Hồng Sơn – Cục trưởng Cục Trồng trọt (Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn -NN&PTNT) – cho biết, diện tích và năng suất điều có xu hướng giảm. Năm 2005, Việt Nam có trên 400.000 ha, hiện nay chỉ còn khoảng 300.000 ha; bên cạnh đó, năng suất điều giảm liên tục, đến cuối tháng 8/2017, năng suất điều bình quân cả nước là 7,55 tạ/ha, giảm 3,5 tạ/ha so với năm 2016; sản lượng điều năm 2017 đạt trên 214,3 nghìn tấn, giảm gần 95 nghìn tấn so với năm 2016.

Chuyên gia phân tích thị trường Lê Văn Liền nhận định, trong khi ngành điều mang lại giá trị kinh tế cao xấp xỉ 3 tỷ USD/năm, nhưng nguồn lực đầu tư cho ngành điều lại chưa tương xứng. Điều này khiến ngành điều chưa phát huy hết tiềm năng và đang đối diện với khó khăn lớn. Sản lượng giảm, hiệu quả sản xuất thấp, thu nhập từ điều không cao, giá trị gia tăng thấp, nhiều diện tích điều bị thoái hóa hoặc bị chuyển đổi sang cây trồng khác.

Cần giải pháp đồng bộ

Nhiều chuyên gia cho rằng, năng suất điều có thể tăng 30 – 40% nếu áp dụng đồng bộ khoa học công nghệ tiên tiến trong canh tác, đây là một trong những giải pháp đột phá để phát triển ngành điều. Bên cạnh đó, Việt Nam muốn thành “thủ phủ” điều thì phải có chính sách rõ ràng hơn từ cơ quan quản lý.

Để phát triển ngành điều bền vững, ông Nguyễn Văn Thanh – Chủ tịch Hiệp hội điều Việt Nam – cho rằng, việc xây dựng vùng nguyên liệu và đặc biệt là đầu tư chế biến sâu sản phẩm hết sức quan trọng. “Năm nay, dự kiến ngành điều XK đạt 3,2 – 3,5 tỷ USD, do đó mục tiêu 5 – 10 năm tới, kim ngạch XK ngành điều đạt 5 tỷ USD không khó. Tuy nhiên, hạt điều ở siêu thị nhập về bán 20 USD, trong khi XK chỉ với giá hơn 10 USD. Nếu không chế biến sâu, chúng ta sẽ thua” – ông Thanh nói.

Theo ông Nguyễn Khắc Hải – Tổng giám đốc Tập đoàn PAN – để tháo gỡ khó khăn, tồn tại của ngành điều, cần phải giải quyết đầu vào nguyên liệu và đầu ra sản phẩm. Đối với đầu vào, cần thực hiện tái canh theo phương án “vết dầu loang, cuốn chiếu”.

Bộ trưởng Bộ NN&PTNT Nguyễn Xuân Cường nhận định, ngành điều Việt Nam còn nhiều cơ hội phát triển, đặc biệt dự báo nhu cầu tiêu thụ điều của thế giới sẽ tiếp tục tăng. Tuy nhiên, để phát triển bền vững và gia tăng giá trị toàn cầu, ngành điều Việt Nam không chỉ tập trung vào chế biến sâu, phát triển thị trường mà cần quan tâm đến xây dựng vùng nguyên liệu, đưa giống điều mới vào sản xuất, thực hiện tái canh cây điều để tăng năng suất, sản lượng.

Thanh Hà

Chủ đề:
Tin cập nhật
Sự kiện
  • Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc phát biểu tại cuộc họp - Ảnh: VGP/Quang Hiếu

    Thường trực Chính phủ họp về các dự án BOT

    Chiều 23/4, dưới sự chủ trì của Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc, Thường trực Chính phủ  đã có cuộc họp với một số bộ, ngành, địa phương về các dự án BOT giao thông đường bộ. Tại cuộc họp, Bộ Giao thông vận tải đã báo cáo việc rà soát các dự án BOT và một […]

  • Đảng đoàn T.Ư Hội Nông dân VN – một trong 3 đơn vị được Bộ Chính trị quyết định kiểm tra năm 2018

    Chiều ngày 23.4, tại trụ sở Trung ương Hội Nông dân Việt Nam (NDVN), Đoàn kiểm tra của  Bộ Chính trị do bà Trương Thị Mai – Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương  Đảng, Trưởng Ban Dân vận Trung ương, Trưởng đoàn Kiểm tra  đã công bố Quyết  định kiểm tra việc […]

  • Tự chủ là chìa khóa để tinh giản biên chế

    Tự chủ là vấn đề mấu chốt để tinh giản biên chế sự nghiệp hưởng lương từ ngân sách Nhà nước mà vẫn bảo đảm quyền được học một cách thuận lợi, được khám chữa bệnh của người dân. Đây là quan điểm thống nhất của đại diện các bộ, ngành tham dự cuộc họp […]

Tam nông
  • Ninh Thuận: Đàn gia súc kêu cứu

    Tình trạng nắng nóng, khô hạn diễn ra khắc nghiệt, nên liên tục mấy tháng nay, khiến đàn cừu, dê, bò của các hộ nông dân tại xã Phước Trung, huyện Bác Ái bị chết chết khá nhiều. Cụ thể theo người chăn nuôi địa phương, số lượng gia súc chết ngày càng tăng, bình […]

  • Bất an vụ tôm đầu năm

    Những trận bão lũ hồi cuối năm 2017 cuốn phăng bờ bao, san lấp ao hồ, nhưng người nuôi tôm ở miền Trung không nản chí, nỗ lực vượt qua khó khăn để thả nuôi trở lại như lịch thời vụ. Thế nhưng, tình trạng tôm chết ngay vụ đầu năm 2018, cộng với giá […]

  • Dấu ấn “tiêu chí 20” Nông thôn mới Hà Tĩnh – Bài 2: Thôn Chế Biến – Điểm sáng giữa rừng xanh

    Nhận thức được mục tiêu quốc gia xây dựng Nông thôn mới (NTM), là sự nghiệp của toàn đảng toàn dân, trong nhiều năm qua, xã Sơn Kim 2 nói chung – thôn Chế Biến (huyện Hương Sơn) nói riêng đã vào cuộc một cách quyết liệt và mạnh mẽ. Du khách ở xa đến, […]