11:29 - 08/07/2019

Kiên Giang: Nỗ lực vì một ngư trường bền vững

Tài nguyên biển đang cạn kiệt dần khiến ngư dân vì mưu sinh đã vi phạm pháp luật, thậm chí đánh bắt trong vùng biển nước láng giềng dẫn đến thủy sản Việt Nam chịu thẻ vàng của châu Âu. Để khắc phục hậu quả, các cấp, các ngành của Kiên Giang đã thực hiện nhiều giải pháp quyết liệt. Ngày 5/7/2019 cuộc ra quân liên ngành kiểm tra việc thực hiện Nghị định số 42/NĐ/CP ngày 16/5/2019 của Chính phủ về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực thủy sản (có hiệu lực từ ngày 5/7/2019) là một ví dụ.

Đoàn liên ngành kiểm tra thiết bị giám sát hành trình trên tàu cá. Ảnh H.Q

Ngư trường cạn kiệt, nghề biển lao đao

Lênh đênh hai tháng, chỉ được ba hầm thôi chú ơi, chưa chắc đủ tiền dầu, chuyến này vợ con sao sống?  Ngư phủ Trần Kim Tụ nhà ở Rạch Giá khi được hỏi hôm 5/7/2019 đã nhanh chóng trả lời vậy. Tàu KG 95668 TS chuyên đánh bắt xa bờ, anh Tụ đi với 10 người thủy thủ, tàu có sức chứa 13 hầm. Hai tháng quần quật liên tục trên biển khơi xa mà chỉ được ba hầm vậy, chủ tàu cầm chắc lỗ. Biển mình giờ hết tôm cá rồi, không lẽ đi đánh sang nước khác? Anh Tụ ngao ngán nói.

Dọc theo sông Cái Bé dẫn vào cảng Tắc Cậu, hàng trăm chiếc tàu lớn đang đậu dọc ven sông, dù đây là thời điểm vào mùa đánh bắt. Thuyền trưởng Nguyễn Văn Bình vừa trở về sau chuyến khơi xa tâm sự “Kiên Giang mình phải đến vài trăm chiếc chắc sẽ không ra khơi vì chi phí ngày càng tăng, thiếu ngư phủ. Trong khi hải sản ở ngư trường trong tỉnh ngày càng cạn kiệt. Nghề biển ở xứ mình đang lúc khó khăn lắm anh”. Nhiều cán bộ cơ quan chức năng cũng cùng nhận định với anh Bình cho hay, con số đó có thể hơn. Tỉnh Kiên Giang đang khảo sát để tìm cách tháo gỡ cho bà con.

Mật phục phát hiện và xử lý  tàu cá đánh bắt xa bờ nhưng lén lút đánh bắt trong vùng lộng, đêm 5/7/2019. Ảnh H.Q

Anh Trần Khải Hoàn, sinh 1980 trú Kiên Giang, thuyền trưởng một tàu chuyên đánh bắt xa bờ chia sẻ: “Tàu tụi tui chuyên đánh  bắt xa bờ, cả tháng nay khai thác ngoài khơi xa không có gì. Có lúc làm liều chạy vào vùng lộng để đánh bắt. Biết là sai so với Luật Thủy sản, nhưng cuộc sống của anh em thủy thủy quá khó khăn. Đành phải làm liều, dù biết hình phạt cho vi phạm này có thể lên đến vài trăm chịu (triệu) đồng. Ngư phủ ra biển ngoài đặt cược với mạng sống của mình, còn cùng chủ tàu đặt cược với may mắn khi… không gặp cơ quan chức năng. Vì bị phạt coi như phá sản, ngư phủ đói theo”. Anh Hoàn thở dài.

Nhọc nhằn kiểm ngư

Nếu nói lực lượng kiểm ngư của Bộ NN&PTNT ngày đêm bảo vệ ngư dân, canh giữ ngư trường khơi xa, thì lực lượng Thanh tra Thủy sản của từng tỉnh cũng nhọc nhằn không kém. Bởi ngoài việc kiểm tra giám sát tất các cả lĩnh vực liên quan đến thủy sản, nhiệm vụ chính của các anh còn phải túc trực bảo vệ ngư trường các tỉnh. Ở đó, cuộc đấu tranh bảo vệ nguồn lợi thủy sản, môi trường tài nguyên biển luôn không hề đơn giản. Mà trong đó, lực lượng thanh tra Thủy sản Kiên Giang cũng không là ngoại lệ.

Theo chân các anh, mới thấy tình trạng vi phạm luật khai thác thủy sản ở Kiên Giang đang ở mức báo động. Đêm 5/7/2019, hai tàu VN 93101KN và VN 93106KN của Thanh tra Thủy sản Kiên Giang cùng đoàn liên ngành, mở rada tầm soát đã phát hiện hai tàu đánh bắt xa bờ nhưng lại đánh bắt cào đôi trong vùng lộng. Tắt hết đèn, bí mật áp sát các anh mới tạm giữ được hai phương tiện để xử lý, vì nếu không khéo sẽ bị phát hiện và bỏ chạy.

Hàng chục phương tiện ghe cào nghêu sò trái mùa, không giấy tờ bị xử lý sáng 6/7/2019 cùng hàng trăm lồng cào các loại. Ảnh H.Q

Chỉ trong buổi sáng 6/7/2019, cách Hòn Tre tầm 1 hải lý, dù đang mùa sinh sản của các loại sò, nghêu, ốc nhưng các anh đã hai lần phát hiện và xử lý hơn 10 phương tiện cào sò không có giấy tờ hợp pháp. Mà để vây ráp được các phương tiện, lực lượng chức năng đã phải điều thêm một tàu khác của Thanh tra Thủy sản mới xử lý được. Dù vậy, vài chục phương tiện ghe cào khác cũng đã kịp tháo chạy. Bỏ lại vùng biển quanh Hòn Tre đang đục ngầu bùn đất bởi vấn nạn cào sò ốc trái mùa sai Luật Thủy sản đã hoành hành nhiều ngày nay.

Một số phương tiện khi xử lý đã nài nỉ bỏ qua. Một số khác có thái độ bực dọc khiêu khích mặc dù lực lượng chức năng liên ngành nhẫn nại giáo dục giải thích. Anh Nguyễn Quốc Trường – Trưởng phòng Thanh tra Pháp chế Chi cục Thủy sản Kiên Giang cho hay, nhiều năm trước khi xử lý, chủ các phương tiện vi phạm đã chống đối, xô các anh xuống biển. Có trường hợp phải khởi tố.

Lồng cào sò trong số hàng trăm lồng bị thu giữ sáng 6/7/2019. Với số lượng lồng như trên, mỗi ngày tại khu vực hàng tre sẽ có hàng tấn nghêu, sò, lụa giống bị khai thác trái phép. Ảnh H.Q

Cũng theo anh Trường, tình trạng vi phạm trong khai khác đã xảy ra nhiều năm. Trong năm 2017 xử phạt hơn 20 tỷ đồng, năm 2018 hơn 11,8 tỷ đồng. Riêng 6 tháng đầu năm 2019 chưa thống kê hết, nhưng đã phát hiện lên đến 105 trường hợp, sau khi giáo dục tuyên truyền, đã xử phạt 15 trường hợp. Vì vậy, với đội tàu 7 chiếc công suất không lớn của lực lượng Thanh tra Thủy sản hiện nay, việc duy trì kiểm soát bảo vệ ngư trường vùng biển rộng lớn của tỉnh Kiên Giang đang gặp rất nhiều khó khăn.

Đừng để ngư dân khai thác “bất hợp pháp” trên quê hương

Thực hiện Nghị định số 42/NĐ/CP ngày 16/5/2019 của Chính phủ về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực thủy sản (có hiệu lực từ ngày 5/7/2019) và chỉ đạo quyết liệt của UBND tỉnh Kiên Giang, ngày 5/5/2019, đoàn thanh tra liên ngành giữa Chi cục Thủy sản Kiên Giang kết hợp với phòng Cảnh sát Đường thủy tỉnh và Đồn Biên phòng Tây Yên đã tổ chức ra quân triển khai thực hiện Nghị định 42, giúp người dân và các tổ chức nâng cao nhận thức về việc tuân thủ qui định nhà nước về khai thác bảo vệ nguồn lợi thủy sản trên địa bàn tỉnh. Đoàn đã phát hiện và xử lý hơn 10 trường hợp vi phạm qui định về khai khác thủy sản ở vùng lộng. Trước khi tiến hành xử lý, đoàn đã giáo dục tuyên truyền qui định trong Luật Thủy sản và nghị định 42/NĐ/CP của Chính phủ.

Theo đó, một số điều khoản đã tăng mức xử phạt lên gấp đôi, lên đến hàng tỷ đồng để răn đe. Một số trường hợp biết rõ Luật nhưng vẫn cố tình vi phạm buộc đoàn phải xử lý nghiêm. Nhưng có một số trường hợp vi phạm vẫn chưa nắm và hiểu rõ về Nghị định 42. Anh Lê Văn Chuyện, quê Hòn Đất, nhiều năm làm công nhân ở Bình Dương. Đầu 2019, về quê gom góp mua chiếc ghe cào 100 triệu không giấy tờ với hy vọng đổi đời trên quê hương. Đi cùng gia đình anh, còn một số ghe khác cùng ở Hòn Đất cũng không giấy tờ, không bằng lái, không đăng kiểm liên tục nhiều ngày cào sò lụa ở khu vực đảo Hòn Tre. Khi được hỏi, anh và nhiều người dân cho biết mới mua lại các ghe cào trên không có giấy tờ vì ham rẻ.

Do hoàn cảnh gia đình đông người, em ruột khuyết tật lại không đất canh tác, anh  Trương Văn Nhí ở Thứ 6 An Biên theo cha mua ghe rồi đi cào nghêu trái mùa để mưu sinh. Không biết hành vi của mình đã ảnh hưởng nghiêm trọng đến nguồn lợi tái tạo giống nghêu lụa ở đây cho mùa sau. Hơn nữa, hầu hết các phương tiên đi cùng anh Chuyện, Nhí đều không được đăng kiểm, không bằng lái là đã vi phạm qui định khi ra khơi. Các anh cho biết, tất cả đều chưa nắm được quy định, chưa nghe địa phương vận động tuyên truyền, giáo dục nhắc nhở. Chính vì vậy, các anh đã đánh bắt “bất hợp pháp” ngay trên chính quê hương của mình mà không hay.

Ngư dân Trần Kim Tụ: Biển mình cạn kiệt hải sản rồi chú ơi! Ảnh H.Q

Anh em trong lực lượng liên ngành làm nhiệm vụ cho hay, các trường hợp trên gặp không ít. Thương bà con ngư dân không nỡ phạt, nhưng vì bảo vệ nguồn lợi tài nguyên cho ngư trường, đều phải cân nhắc xử lý để ngăn chặn răn đe. Có trường hợp tạm giữ công cụ khai thác, gọi lên giáo dục thật kỹ. Nhưng lại đâu vào đấy.

Chương III Nghị định 42/NĐ-CP qui định về xử phạt hành chính trong lĩnh vực thủy sản đã qui định rõ quyền hạn xử phạt hành chính đối với UBND các cấp từ xã đến huyện tỉnh, và các lực lượng khác cho thấy vai trò tầm quan trọng của chính quyền địa phương đối với hoạt động thủy sản nói chung, và bảo vệ nguồn tại nguyên biển nói riêng. Vì thế, cần có sự vào cuộc đồng bộ từ các cấp các ngành trong công tác tuyên truyền giáo dục nhận thức cho ngư dân về kiến thức pháp luật, qui định cụ thể của Luật Biển, Luật Thủy sản. Chủ động tham gia quản lý, chịu trách nhiệm vùng biển khu vực 6 hải lý trở vào. Không nên đổ hẳn hết trách nhiệm lên các lực lượng chuyên trách như Kiểm ngư, Biên Phòng, Cảnh sát biển…để bảo vệ nguồn tài nguyên biển vô giá đang ngày càng cạn kiệt, tạo môi trường bền vững cho ngư dân bám biển phát triển kinh tế.

Hoàng Quân

Tin cập nhật
Sự kiện
Tam nông
  • Khoa học công nghệ – đòn bẩy xây dựng nông thôn mới

    Ngày 17/9/2019, đoàn công tác của Bộ Khoa học và Công nghệ do đồng chí Chu Ngọc Anh – Ủy viên Ban Chấp hành T.Ư Đảng, Bộ trưởng dẫn đầu đã có chuyến làm việc với hai tỉnh Kiên Giang và Cà Mau về tình hình triển khai các giải pháp thúc đẩy khoa học và […]

  • Sẽ kiểm tra thực tế việc ngư dân Phú Yên tự hoán cải tàu cá

    Tổng cục Thủy sản đã yêu cầu Chi cục Thủy sản tỉnh Phú Yên phải thực hiện đúng các văn bản hướng dẫn về hoán cải tàu cá. Liên quan đến việc ngư dân tự hoán cải tàu cá không theo hướng dẫn tại Phú Yên, ngày 16/9, đại diện lãnh đạo Tổng cục Thủy […]

  • Lão nông Bến Tre “đổi đời” nhờ trồng bưởi da xanh

    Sản xuất giỏi, làm công tác từ thiện xã hội nhiệt tình, đó là trường hợp của ông Trịnh Ngọc Trung- một nông dân cao tuổi gương mẫu ở ấp Quới Lợi, xã Quới Sơn, huyện Châu Thành, tỉnh Bến Tre. Dù tuổi cao, sức khỏe hạn chế nhưng người nông dân này luôn đi […]