01:00 - 23/01/2018

Học nghề ở bậc học phổ thông: Một sự lãng phí không cần thiết!

Việc dạy nghề trong các trường phổ thông nhằm mục đích trang bị kỹ năng nghề nghiệp cho học sinh. Tuy nhiên, hiện nay học sinh học nghề để được xét tuyển vào lớp 10 nên việc học nghề trong các trường phổ thông trở nên lãng phí và hình thức.

Học nghề phổ thông chưa có hiệu quả.

Học mang tính hình thức

Cô Nguyễn Thị Th. là giáo viên dạy môn Vật lý của một trường THCS tại Hà Nội nhưng nhiều năm được phân công phụ trách công tác dạy nghề cho học sinh lớp 9. Chia sẻ với phóng viên Báo Hải quan, cô Th. cho biết: “Nhiều năm nay, công tác dạy nghề cho học sinh đều do nhà trường đảm nhiệm nên cơ sở vật chất, trang thiết bị để học sinh thực hành dạy không đáp ứng đủ yêu cầu. Ngoài ra, giáo viên dạy nghề của trường đều là kiêm nhiệm nên có những chi tiết liên quan đến kỹ thuật cao không thể hiểu hết để truyền đạt lại cho học sinh. Từ đó, công tác dạy nghề tại một số trường và Trung tâm Giáo dục nghề nghiệp không đem lại hiệu quả cao”.

Cô Th. cũng chỉ ra thực tế, hiện hầu hết học sinh học nghề chỉ với mục đích để cộng điểm thi vào lớp 10 nên cũng không chuyên tâm vào học để có những kỹ năng nghề nghiệp sau này. Còn nhà trường do không có giáo viên, không có đủ cơ sở vật chất nên việc dạy cũng chỉ mang tính chất qua loa không giúp ích được nhiều học sinh. Cùng với đó, việc tổ chức thi nghề tại nhiều trường và Trung tâm Giáo dục nghề nghiệp cũng không khắt khe nên đa số học sinh đạt loại giỏi và khá. “Tôi thấy, học nghề phổ thông chỉ mang tính hình thức gây lãng phí thời gian và công sức của học sinh, giáo viên và cả công sức phụ huynh. Các nghề học sinh ở phổ thông cũng không giúp ích nhiều cho các em, bởi công tác dạy và học nghề chỉ mang tính chất “nừa vời” không có đầu có đuôi”, cô Th. nhấn mạnh.

Theo ông Hoàng Ngọc Vinh, Phó Chủ tịch Hiệp hội giáo dục nghề nghiệp (GDNN) Việt Nam, để giáo dục hướng nghiệp hiệu quả, khi học sinh học xong THCS, học sinh sẽ vào các cơ sở GDNN như các trường trung cấp nghề để học tiếp. Tuy nhiên, hiện nhiều học sinh học nghề xong lại học tiếp trung học nên gây lãng phí thời gian của thầy, trò và xã hội. Nguyên nhân, do hiện đa số giáo viên hướng nghiệp không đủ kỹ năng để dạy hướng nghiệp vì nhiều giáo viên được bố trí dạy hướng nghiệp trái với chuyên môn. Đồng thời, trang thiết bị dạy nghề trong trường phổ thông không có dẫn đến việc dạy nghề hướng nghiệp ở phổ thông đạt chất lượng và hiệu quả thấp.

Ông Lê Tuấn Tứ, Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Khánh Hòa cũng nhận định, việc dạy nghề cho học sinh ở bậc THCS còn nhiều hạn chế, nhiều nơi còn hình thức nên không tạo được động lực cho học sinh trong học tập cũng như định hướng nghề nghiệp. Mặt khác, nhiều học sinh chọn thi nghề vì điểm cộng, không phải vì định hướng nghề nghiệp. Vô hình trung việc thi nghề đã trở thành “phao cứu cánh” cho nhiều học sinh vào lớp 10, điều này khiến cho việc thi nghề không còn ý nghĩa như mục tiêu ban đầu là định hướng nghề nghiệp và trang bị kỹ năng nghề nghiệp cho các em.

Cần bỏ cộng điểm để chấn chỉnh học nghề

Hiện nay, chương trình học nghề phổ thông có sự liên kết giữa Bộ Giáo dục và Đào tạo và Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội. Bởi đa số trường học không đủ điều kiện cơ sở vật chất, giáo viên để tổ chức dạy nghề nên phối hợp các Trung tâm Giáo dục thường xuyên, Trung tâm hướng nghiệp, dạy nghề tại các địa phương để tổ chức dạy học. Từ đó, đa số Trung tâm hướng nghiệp, dạy nghề ở địa phương “sống” nhờ chương trình học nghề phổ thông, trong khi đó cơ sở vật chất tổ chức dạy học cũng không đầy đủ.

Ông Hoàng Ngọc Vinh cho biết, hiện ở cấp huyện có khoảng 700-800 Trung tâm Giáo dục thường xuyên và GDNN, trong đó, chỉ có một số ít trung tâm hoạt động hiệu quả, còn lại đa phần các trung tâm cơ sở vật chất không đáp ứng yêu cầu dạy và học. Việc Bộ Giáo dục và Đào tạo tiến tới bỏ cộng điểm nghề vào kỳ thi tuyển sinh lớp 10 là để chấn chỉnh việc dạy học nghề phổ thông.

Theo ông Vinh, để giáo dục hướng nghiệp hiệu quả, Nhà nước phải chuẩn bị hàng chục nghìn giáo viên hướng nghiệp được đào tạo chuyên nghiệp nhằm đảm bảo học sinh học xong chương trình nghề phổ thông có thể học được trang bị từ 1-2 kỹ năng gắn với nghề nghiệp hoặc cuộc sống sau này. Mặt khác, cần tính toán quy hoạch các trung tâm GDNN cấp huyện và trường THPT, hình thành mô hình các trường trung học kỹ thuật hoặc trung học nghề ngay tại cấp quận huyện để định hướng nghề nghiệp cho các em- mô hình này rất thành công ở nước Hàn Quốc và Đài Loan (Trung Quốc). Ngoài ra, theo xu hướng nghề nghiệp và công nghệ tương lai, ngành Giáo dục cần ý thức gắn các chương trình STEM (mô hình giáo dục trong đó áp dụng khoa học, công nghệ và kỹ thuật-PV) vào các chương trình giáo dục hướng nghiệp sắp tới. Từ đó, học sinh sẽ sớm định hướng được nghề nghiệp của bản thân và sẽ có ý thức học nghề để có kiến thức chứ không phải để cộng điểm.

Cô Nguyễn Thị Th. cho rằng, để công tác dạy nghề phổ thông đem lại hiệu quả, các trường   trung tâm nghề nghiệp cần được trang bị đầy đủ cơ sở vật chất để học sinh thực hành và những ngành nghề mới liên tục được cập nhật và giáo viên dạy nghề cũng phải là những người có tay nghề. Đồng thời, thực hiện phân luồng học sinh sau THCS để các em sớm có định hướng nghề nghiệp trong tương lai. Từ đó, học sinh thấy việc học nghề phổ thông sẽ giúp ích cho công việc sau này nên sẽ học tập tích cực hơn.

Đỗ Hòa

Chủ đề:
Tin cập nhật
Sự kiện
Tam nông
  • Lập BCĐ quốc gia phòng, chống dịch bệnh Dịch tả lợn Châu Phi

    Phó Thủ tướng Chính phủ Trịnh Đình Dũng vừa ký Quyết định 302/QĐ-TTg thành lập Ban Chỉ đạo quốc gia phòng, chống dịch bệnh Dịch tả lợn Châu Phi. Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn là Trưởng ban. Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn là Phó Trưởng ban. Các […]

  • Nông dân Sóc Trăng dính mùa ‘mía đắng’

    Vụ mía ở huyện Cù Lao Dung (tỉnh Sóc Trăng) đang vào cao điểm thu hoạch nhưng người nông dân lại dính phải mùa “mía đắng” vì giá rớt thê thảm. Niên vụ 2018-2019, nông dân tại đây đang thu hoạch mía nhưng giá thu mua tại ruộng của thương lái chỉ từ 260 – […]

  • Kiểm soát chặt buôn bán, vận chuyển lợn cảnh

    Trước tình hình vận chuyển, buôn bán lợn cảnh mini qua biên giới diễn biến phức tạp, nguy cơ lây lan Dịch tả lợn châu Phi, Bộ NN&PTNT vừa có Công văn số 1860/BNN-TY đề nghị UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương; Ban Chỉ đạo quốc gia chống buôn lậu, gian lận […]