18:15 - 17/07/2017

Gốm Kim Lan – làng nghề ngàn năm tuổi

Kim Lan vốn là một làng nghề trú phú, nhưng theo dòng chảy của thị trường, sự phát triển có lúc thăng trầm, làng nghề bị quên lãng vào khoảng thế kỷ XVII.

Cách trung tâm Hà Nội khoảng 30km về phía Đông Nam, nằm bên dòng sông Hồng, làng gốm Kim Lan thuộc địa phận huyện Gia Lâm. Phía Bắc giáp với làng cổ Bát Tràng, phía Tây giáp với quận Hoàng Mai.

Theo các nhà khảo cổ học và tài liệu lịch sử, làng Kim Lan hình thành từ thế kỷ thứ IX, nghề gốm bắt đầu khởi phát và phát triển qua nhiều thế hệ ở nơi đây. Kim Lan được biết tới như là cái nôi của nghề gốm sứ tại vùng Đồng bằng Bắc bộ.

Theo nhiều nghiên cứu về khảo cổ và lịch sử, nghề gốm ở Kim Lan đã xuất hiện từ rất lâu, có thời kỳ phát triển đến cực thịnh. Tuy nhiên, cho tới nay, hầu như không ai nhớ tới gốm sứ Kim Lan.

Từ thời Lý, Trần, làng gốm Kim Lan đã phát triển rực rỡ và từng là trung tâm cung cấp vật liệu xây dựng cho kinh thành Thăng Long, sản xuất các vật liệu sinh hoạt bằng gốm sứ cho hoàng cung và cả dân thường.

Thế kỷ XIII – XIV, làng được biết đến là nơi chuyên sản xuất những sản phẩm gốm sứ của An Nam cho Nhật Bản. Gốm Kim Lan được xếp vào loại hàng cao cấp, luôn mang một sắc thái giản dị cùng vẻ đẹp tao nhã.

Nức danh một thời, trải qua biết bao thăng trầm, hưng thịnh, nhưng làng gốm Kim Lan chỉ được người ta biết đến qua cái danh Bát Tràng. Một thời gian dài, gốm Kim Lan bị lãng quên, nhưng hiện, làng nghề gốm này đã dần lấy lại tên tuổi, khẳng định vị thế trên thị trường.

Ngày nay, sản phẩm chính của làng gốm Kim Lan chủ yếu phục vụ cho sinh hoạt trong cuộc sống hằng ngày. Các sản phẩm chính của làng thường là bình, vại gốm, chậu cảnh, lư hương; rồi chén, bát, ống đựng tăm… từ bình dân đến cao cấp.

Ngoài bát đĩa, ấm chén và những đồ thông dụng trong đời sống hằng ngày, nghệ nhân Kim Lan còn làm ra những sản phẩm có giá trị như: Độc bình, lư, đỉnh, đèn thờ, con giống… với hai loại men truyền thống là men ngọc, men rạn.

Các sản phẩm của làng gốm Kim Lan rất đa dạng về mẫu mã. Ngoài ra, làng gốm cổ Kim Lan còn chú trọng phát triển các sản phẩm đồ gốm phục vụ cho xây dựng, như ngói trang trí, con tiện lan can.

Với đặc thù của làng, các lò nung gốm ở đây thường bé. Điểm đặc biệt của gốm Kim Lan là các sản phẩm không quá cầu kỳ về chi tiết, mà tạo được sự tiện dụng, thoải mái cho người sử dụng.

Đến với Kim Lan hôm nay, không thiếu gì những sản phẩm chất lượng cao. Bên cạnh đó, giá cả phù hợp với túi tiền người tiêu dùng đã giúp cho gốm sứ Kim Lan được nhiều người tìm đến. Bằng bàn tay khéo léo, sự tâm huyết gửi gắm trong từng sản phẩm, người dân làng Kim Lan đang góp phần làm phong phú, đa dạng và phát triển nghề gốm khu vực phía Bắc nước ta.

Dù đang gặp phải những khó khăn, nhưng với những nỗ lực hiện nay của những người con nơi mảnh đất ven sông này, hy vọng rằng nghề gốm làng Kim Lan sẽ sớm được phục dựng và bảo tồn đúng với giá trị truyền thống của nó.

Thanh Tùng

Chủ đề:
Tin cập nhật
  • Thủ tướng chỉ thị đẩy mạnh phát triển nhân lực có kỹ năng nghề

    Thủ tướng Chính phủ vừa ban hành Chỉ thị 24/CT-TTg về đẩy mạnh phát triển nhân lực có kỹ năng nghề, góp phần nâng cao năng suất lao động và tăng năng lực cạnh tranh quốc gia trong tình hình mới. Chỉ thị nêu rõ, trong những năm qua, việc đào tạo, bồi dưỡng, chuẩn bị […]

  • Chính phủ tiếp tục tháo gỡ khó khăn cho sản xuất, kinh doanh do ảnh hưởng COVID-19

    Chính phủ vừa ban hành Nghị quyết số 84/NQ-CP về các nhiệm vụ, giải pháp tiếp tục tháo gỡ khó khăn cho sản xuất kinh doanh, thúc đẩy giải ngân vốn đầu tư công và bảo đảm trật tự an toàn xã hội trong bối cảnh đại dịch COVID-19. Chính phủ quyết nghị tiếp tục […]

  • Sản xuất lúa gạo bền vững theo tiêu chuẩn SRP

    Tập đoàn Lộc Trời với thương hiệu gạo Hạt Ngọc Trời là đơn vị đầu tiên tại Việt Nam đầu tư áp dụng quy trình tiêu chuẩn sản xuất lúa gạo bền vững quốc tế SRP (Sustainable Rice Platform).Mô hình sản xuất lúa gạo bền vững theo tiêu chuẩn quốc tế SRP. Ảnh: ĐV Hiện […]

Sự kiện
Tam nông
  • Chủ động, quyết tâm, sáng tạo, quyết liệt, hiệu quả trong xây dựng NTM

    Sáng ngày 29/05, tại TP. Đông Hà (Quảng Trị) đã diễn ra Hội nghị Toàn quốc hệ thống Văn phòng Điều phối Nông thôn mới (NTM) các cấp năm 2020, do Ban chỉ đạo Trung ương các chương trình MTQG phối hợp với UBND tỉnh Quảng Trị tổ chức. Đến dự và chủ trì hội […]

  • Hỗ trợ để khơi dậy tinh thần tự lực cánh sinh

    Trong bối cảnh cả nước gồng mình chống dịch Covid-19, các giải pháp cách ly ngăn dịch lây lan đã tác động đến các hoạt động kinh tế, xã hội. Hoạt động xã hội đình trệ khiến cho các lĩnh vực sản xuất gặp khó khăn, đặc biệt là nông dân chịu ảnh hưởng nặng […]

  • Đại biểu Quốc hội tán thành tiếp tục miễn thuế sử dụng đất nông nghiệp

    Chiều 25/5, Quốc hội thảo luận, cho ý kiến về Tờ trình của Chính phủ về Nghị quyết miễn thuế sử dụng đất nông nghiệp. Đa số đại biểu tán thành và nhấn mạnh sự cần thiết ban hành nghị quyết này nhằm hỗ trợ cho sản xuất nông nghiệp, thúc đẩy nông thôn phát triển. […]