15:13 - 12/05/2018

Đã đến lúc nhìn lại chuyện “giải cứu”

“Giải cứu” là từ dùng của cộng đồng người dùng mạng xã hội, khi đề cập đến câu chuyện các loại sản phẩm hàng hóa, chủ yếu là nông sản nông thôn các tỉnh thành, đến mùa thu hoạch nhưng không có đầu ra, kéo theo các tổ chức, cá nhân đứng ra kêu gọi cộng đồng giúp đỡ tiêu thụ. Tuy nhiên, khi hành động chia sẻ này trở nên “bị lạm dụng”, thì hiệu ứng xã hội sẽ là đi ngược, và chính những sản phẩm mong cầu “giải cứu” lại dễ bị lên án.

“Giải cứu” nông sản, đang trở thành vấn đề bị lạm dụng trong cộng đồng mạng xã hội và dư luận.

Còn nhớ một năm trước, khi cộng đồng lên tiếng “giải cứu” dưa hấu Quảng Ngãi, đã có rất nhiều bàn tay vỗ hưởng ứng, và kết quả là nhiều tấn dưa hấu đang ứ động của người nông dân Quảng Ngãi được tiêu thụ hết.

Nhưng năm nay, khi hôm qua 11/5/2018, sở Nông nghiệp Phát triển nông thôn Quảng Nam phát đi lá thư kêu gọi “giải cứu” dưa hấu địa phương này, thì cộng đồng lại “cười bằng giọng mũi”. Người ta dường như nhìn thấy phía sau bức tâm thư có vẻ tha thiết của chính quyền địa phương, là thực tại thờ ơ vô trách nhiệm trong phạm vi quản lý điều hành của các sở ngành Quảng Nam. Câu hỏi trách nhiệm của những cơ quan quản lý chuyên môn này, ngay từ đầu mỗi vụ mùa chuyên canh, là nằm ở đâu, đã thể hiện ra sao, được “cư dân mạng” đặt ra khá gay gắt.

Có vẻ, đã đến lúc cộng đồng bắt đầu dị ứng với những thông tin “giải cứu” một chiều, kêu gọi giúp đỡ hỗ trợ đầu ra nông sản cho người nông dân theo đúng nghĩa “lợi dụng” lòng tốt và tinh thần thiện nguyện của xã hội.

Từ “giải cứu” này, thật ra được dùng nhiều kể từ sau khi người ta xem bộ phim Giải cứu binh nhì Ryan. Không ít nhà phê bình điện ảnh đã khẳng định rằng, đây chỉ là sản phẩm tưởng tượng của phim ảnh Mỹ, đề cao chủ nghĩa anh hùng cá nhân dạng Siêu nhân Thần thánh; vì chả có vị chỉ huy nào ném một người lính vào chỗ nguy hiểm để mong cứu mạng cho một người lính khác, lại càng không có chuyện kéo người lính ra khỏi chỗ nguy hiểm đó rồi lại ném anh ta vào một vụ nguy hiểm gấp bội, cảnh một tiểu đội đối đầu một đại đội đầy súng ống thiết bị. Giải cứu như vậy chỉ là hành động hư ảo danh vị trong tưởng tượng của rạp phim, hoàn toàn không thực tế chút nào.

Hài hước là lâu nay, cộng đồng người tiêu dùng, doanh nghiệp và bản thân các cấp chính quyền tại các địa phương Việt Nam lại sử dụng “giải cứu” theo đúng nghĩa phim ảnh Mỹ như vậy.

Thay vì phải xem xét lại chính nhận thức và năng lực sản xuất của người nông dân, định hướng về phát triển nông sản theo vùng miền, theo lợi thế có sẵn, tìm nguồn ra cho hàng hóa nông sản, kết nối tốt nhất các nguồn cung ứng tiêu thụ giữa các thị trường thiếu và thừa, làm tốt vai trò liên kết và điều phối hợp lý của các doanh nghiệp kinh doanh thương mại, thì các cấp chính quyền, các tổ chức đoàn thể lại chỉ chăm chăm vào tinh thần thiện nguyện, lòng tốt của cộng đồng xã hội, của người tiêu dùng để giải quyết khối lượng hàng hóa nông sản bị dồn ứ vì sản xuất không tương đồng, định lượng nuôi trồng không theo kế hoạch, sản xuất đại trà không có đầu ra. Cách thức tiêu thụ nông sản như vậy thật sự là liều lĩnh và may rủi không có tính chất khoa học hợp lý nào.

Nhất là, một khi việc kêu gọi này trở thành lạm dụng, sẽ gây ra sự phản cảm, khiến cho cộng đồng từ chối, tẩy chay và quay lưng lại, dù biết nỗi bức xúc lo lắng của người nông dân trước đống nông sản dồn ứ là có thật. Thậm chí đã có những biến tướng tiêu cực khi người nông dân vẫn bán nông sản với giá rẻ mạt, thì đó đây xuất hiện những nhóm cá nhân, những thương lái lợi dụng “sự nghiệp giải cứu” để vận chuyển hàng hóa đi bán với giá tương đương thị trường, thu lợi vào túi, kể cả là những nông sản có vấn đề về chất lượng.

Thật sự đã đến lúc, cộng đồng cần xem lại tinh thần hành động của các tổ chức đoàn thể, chính quyền trước vấn đề nông sản Việt Nam, cũng như tinh thần hợp tác cầu thị, gắn kết của người nông dân với chính thị trường đầu ra cho sản phẩm hàng hóa của họ.

Một khi người nông dân vẫn bất tín với các hợp đồng tiêu thụ hàng hóa, không có trách nhiệm với chất lượng sản phẩm nông sản làm ra, không hợp tác với các đoàn thể, cơ quan chức năng để tìm kiếm những nguồn giống, những giải pháp canh tác tốt nhất, hiệu quả nhất, có định lượng, định tính cho mảnh đất nuôi trồng của họ, thì mọi việc giải cứu đều là vô nghĩa.

Một khi các tổ chức đoàn thể, chính quyền và bản thân các doanh nghiệp vẫn chưa hợp tác lại với nhau, nhìn người nông dân ở vai trò cộng hưởng gắn kết để phát triển, chịu trách nhiệm tìm kiếm nguồn ra đầu ra cho nông sản Việt Nam, cũng chính là hướng thể hiện trách nhiệm và quyền lợi của họ, thì giá trị những lời hiệu triệu giải cứu chỉ là rỗng tuếch.

“Giúp ngặt chứ không giúp nghèo”, những người nông dân Quảng Nam, miền Trung bao đời qua đã nói như vậy. Nhưng nếu năm nào cũng ngặt, lúc nào cũng ngặt, thì vấn đề không còn đơn thuần là kêu gọi rủ lòng thương, chia sẻ tình cảm của xã hội được nữa rồi, nếu không muốn nói là trục lợ,i là cố tình lạm dụng lòng nhân từ của xã hội. Do đó, dù biết rằng những người nông dân đang xót xa với nguồn lợi nông sản bị bỏ phí, hư hỏng trên cánh đồng, thì xã hội vẫn cần phải kiên định nhìn thẳng lại câu chuyện làm sao để không còn phải dùng từ “giải cứu”.

Quốc Lâm

Chủ đề:
Tin cập nhật
  • Hủ tiếu Mỹ Tho – món ăn đạt giá trị ẩm thực châu Á

    Hủ tiếu Mỹ Tho là món ăn truyền thống của người Hoa được người dân Mỹ Tho cải biến theo khẩu vị địa phương và kể từ thập niên 1960 cho đến nay đã nổi tiếng khắp nơi. Hủ tiếu Mỹ Tho cũng có những thành phần chính như thịt (xương), bánh bột, nước lèo… […]

  • Thầy của danh họa Pi Cát Xô

    Ngọc Hoàng : Nam Tào, Bắc Đẩu đâu ? Nam Tào : Dạ có thần, còn Bắc Đẩu đang chuẩn bị lễ trao “ Huy chương cuộc thi Ai nói dóc hay nhất thế gian” bẩm Ngọc Hoàng. Ngọc Hoàng: Ta nhớ ra rồi. Nhưng các thí sinh đã về dự đầy đủ hết chưa […]

  • Chọn tạo được 1.000 con giống cá thát lát còm bố mẹ

    Đó là kết quả nghiên cứu của đề tài “Tuyển chọn giống cá thát lát còm bố mẹ bằng nguồn tự nhiên nhiều nơi khác nhau” do ông Phan Quốc Thứ, Giám đốc Trung tâm Giống nông nghiệp Hậu Giang, làm chủ nhiệm. Đề tài vừa được Hội đồng Khoa học và Công nghệ tỉnh […]

Sự kiện
  • Hợp tác hỗ trợ phát triển rừng ứng phó với biến đổi khí hậu

    Đó là một trong các nội dung quan trọng trong buổi làm việc chiều ngày 13-8, tại Hà Nội giữa Trung ương Hội Nông dân Việt Nam với đại diện Tổ chức Lương thực & Nông nghiệp của Liên Hiệp quốc (FAO) và cán bộ quản lý Chương trình Hỗ trợ Rừng và Trang trại. […]

  • Xử lý nghiêm những báo, tạp chí không thực hiện đúng tôn chỉ mục đích

    Tại hội nghị giao ban Quản lý Nhà nước tháng 7-2018 của Bộ TT-TT diễn ra ngày 10-8, Quyền Bộ trưởng Bộ TT-TT Nguyễn Mạnh Hùng đã chỉ đạo Cục Báo chí cần phải xử lý thật nghiêm ngay trong tháng 8-2018 những báo, tạp chí nào không thực hiện đúng tôn chỉ mục đích.  […]

  • Nông nghiệp là ‘kho vàng tiềm năng’ của Tiền Giang

    Chiều nay, 9/8, ngay sau Hội nghị xúc tiến đầu tư của Tiền Giang, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc đã có cuộc làm việc với lãnh đạo tỉnh. Thủ tướng cho rằng tỉnh nên phát triển trên 5 trụ cột. Theo Chủ tịch UBND tỉnh Tiền Giang Lê Văn Hưởng, tăng trưởng GRDP năm 2016-2017 […]

Tam nông
  • Chọn tạo được 1.000 con giống cá thát lát còm bố mẹ

    Đó là kết quả nghiên cứu của đề tài “Tuyển chọn giống cá thát lát còm bố mẹ bằng nguồn tự nhiên nhiều nơi khác nhau” do ông Phan Quốc Thứ, Giám đốc Trung tâm Giống nông nghiệp Hậu Giang, làm chủ nhiệm. Đề tài vừa được Hội đồng Khoa học và Công nghệ tỉnh […]

  • Hoàn thiện Đề án hỗ trợ thôn, bản khó khăn xây dựng nông thôn mới

    Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tiếp thu ý kiến và phối hợp với Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội, Ủy ban Dân tộc và các Bộ, ngành, cơ quan có liên quan khẩn trương hoàn thiện Dự thảo Đề án hỗ trợ thôn, bản thuộc các xã khó khăn […]

  • Nông dân đang rơi vào “ma trận” phân bón

    Hàng nghìn cơ sở sản xuất và hàng chục nghìn sản phẩm phân bón đang lưu hành đẩy người nông dân vào “ma trận” phân bón trong tình trạng hàng thật-hàng giả lẫn lộn, tràn lan. Đa chủng loại Theo Cục Bảo vệ thực vật (Bộ NN&PTNT): Hiện cả nước có 735 cơ sở sản […]